Yabancı Plakalı Araç Türkiye'de Ne Kadar Kalabilir 2026: 730 Gün ve 185 Gün Kuralı, Süre Aşımı Cezası, Aracı Kimler Kullanabilir, Araçsız Çıkış ve İtiraz

Kimler getirebilir: 185 gün ve ikamet

Turistik kolaylıklar kapsamında araç getirme hakkı, olağan durumda Türkiye Gümrük Bölgesi dışında ikamet eden ve yurt dışında yerleşik olan kişilere aittir; araç da ikamet edilen ülkede kişinin adına kayıtlı olmak zorundadır (SSS 1, 7). Avrupa Birliği ve EFTA ülkelerinde oturanlar, başka bir AB veya EFTA ülkesinde adlarına kayıtlı aracı da getirebilir; örneğin Almanya'da oturan biri Fransa'dan aldığı aracı getirebilir (SSS 7).

• 185 gün: Türkiye'ye giriş yapılmak istenen tarihten geriye doğru son bir yılda en az 185 gün fiilen yurt dışında bulunmak gerekir. Hesap, Emniyet Genel Müdürlüğünün pasaport giriş-çıkış kayıtlarıyla program üzerinden yapılır; kişi kendi durumunu e-Devlet'teki "yurtdışı yerleşiklik sorgulama" hizmetinden görür (SSS 2, 4, 5).
• İkamet şartı: 185 gün tek başına yetmez; yurt dışında yerleşim yeri bulunması ve ikamet tesis edilmiş olması şarttır. Gemide çalışan, yurt dışındaki bir şantiyede geçici görev yapan veya otelde kalan kişi 185 günü doldursa da yerleşik sayılmaz (SSS 3).
• Emekliler: Yurt dışından emekli olanlar, emeklilikten sonra ilk kez getirecekleri kişisel araç için 185 gün şartından muaftır (SSS 6).
• Türkiye'de oturanlar getiremez: Türkiye'de ikamet eden ve yurt dışı yerleşiklik şartını sağlamayan kişi yurt dışından geçici araç getiremez. Bakanlık, yurt dışından, örneğin Gürcistan'dan alınan aracın Türkiye'de iki yıl kullanılabileceğini söyleyen internet sitelerinin ve galerilerin bilgisinin mevzuata aykırı olduğunu, bu kullanımlara ceza uygulandığını ve araçların yurt dışı edildiğini açıkça duyurur (SSS 8, 18). Kesin dönüş yapanlar da bu haktan yararlanamaz (SSS 19).

Girişte ruhsat, ehliyet, pasaport, gerekirse yurt dışı ikametini gösteren belge (kimlik, oturum izni), emekliler için onaylı ve Türkçe tercümeli emeklilik belgesi, gerekiyorsa vekâletname veya kira sözleşmesi ve Türkiye'de geçerli trafik sigortası poliçesi istenir. Poliçe yoksa gümrüğe en yakın yerden düzenletilebilir (SSS 14, 46). Gümrük bu işlemler için ücret almaz (SSS 17).

Ne kadar kalır: 730 gün ve diğer süreler

• 730 gün: yurt dışında yerleşik Türk vatandaşı, çifte vatandaş ve mavi kart sahibinin (emekliler dahil) aracı (SSS 9).
• 180 günde 90 gün: oturma izni olmayan yabancıların aracı; yabancının Türkiye'de kalma süresinden uzun süre verilmez (SSS 10).
• İkamet izni kadar, en çok 730 gün: Türkiye'de oturma izni olan yabancıların aracı (SSS 10).
• 90 gün: şirket adına kayıtlı otomobil, minibüs, arazi taşıtı, kamyonet ve motosikletin vekâletnameyle getirilmesi (SSS 11).
• Kiralık araç: kira sözleşmesindeki süreden ve 730 günden uzun olamaz (SSS 38).

Süresini doldurmadan araçla çıkan kişi, her girişte 185 gün şartını sağlarsa kalan süresini kullanarak yeniden girebilir; yurt dışından emekliler izin süresi içinde kalan süre için 185 gün şartına tabi değildir (SSS 31). Süresini dolduran kişi ise çıkıştan sonra 185 gün yurt dışında kalmadan aynı veya başka bir aracı getiremez; sınırdan girip çıkarak süre yenilenmez, aracı eşe veya çocuğa vekâletle getirtmek de 185 günü beklemeyi gerektirir (SSS 32, 33, 45). AB, EFTA veya Birleşik Krallık'ta yerleşik olup süresini dolduranlar, orada adlarına kayıtlı aracı yılda bir kez bir ay süreyle getirebilir (SSS 12). Araç yaşı ve sağdan direksiyon gümrük mevzuatı açısından engel değildir (SSS 36-37).

Kalan süre Ticaret Bakanlığının Yabancı Plakalı Taşıt İşlemleri uygulamasından pasaport bilgileriyle görülür; e-posta doğrulanırsa süre sonu yaklaşınca hatırlatma gönderilir (SSS 9, 16).

Süre aşımı ve diğer cezalar

Cezaların dayanağı Gümrük Kanunudur. Usulsüzlük cezasının taban tutarı (m. 241/1) her yıl yeniden değerleme oranında artar (m. 241/2) ve kanun süre aşımını bu tabanın katlarıyla cezalandırır. Ticaret Bakanlığının 2026 tutarları (SSS 13, 40):

• Bir aya kadar aşım: 2.988 TL (m. 241/3-l, tabanın iki katı).
• İki aya kadar aşım: 5.976 TL (m. 241/4-g, dört katı).
• Üç aya kadar aşım: 8.964 TL (m. 241/5-b, altı katı).
• Üç aydan fazla aşım: aracın gümrük vergileri tutarının dörtte biri oranında idari para cezası (m. 238/1-b). Bu ceza aracın gümrük vergisine bağlı olduğundan süre aşımının en ağır sonucudur.
• Gümrüğe bildirmeden araçsız yurt dışına çıkış: tespit tarihine kadarki bütün çıkışlar için bir defa 11.952 TL (m. 241/6-e, sekiz katı).
• Yetkisiz kullanım veya Türkiye'de satış: hem hak sahibine hem kullanana ya da yeni malike ayrı ayrı m. 238 uyarınca ceza ve aracın yurt dışı edilmesi (SSS 20, 44).

Gümrük idaresinin düzenlediği ceza kararı da Yabancı Plakalı Taşıt İşlemleri uygulamasından görülebilir (SSS 13, 40).

Aracı kimler kullanabilir

Bu, en çok cezaya yol açan konudur. Ticaret Bakanlığının açıklamasına göre (SSS 20-21):

• Hak sahibi Türkiye'deyken: aracı, ikamet yeri Türkiye dışında olan eşi, üst soyu (anne, baba, büyükanne, büyükbaba) ve alt soyu (çocuk, torun) kullanabilir.
• Hak sahibi araçtayken: ikamet yeri Türkiye dışında olan herhangi biri kullanabilir.
• Türkiye'de oturan akraba veya arkadaş: yalnız acil bir durumda, o durum süresince ve hak sahibi araçtayken kullanabilir. Türkiye'de oturan eş, anne-baba veya çocuk da bu kurala tabidir.
• Hak sahibi yurt dışındayken: araç park hâlinde kalır; eş ve çocuklar dahil kimse kullanamaz.

Aracı kullanan aile üyesi, hak sahibinin eşi, üst veya alt soyu olduğunu ve yurt dışında oturduğunu gösteren belgeleri (pasaport, kimlik, oturum izni, vukuatlı nüfus kayıt örneği) yanında taşımak zorundadır. Yol denetiminde bunu ispat edemeyenin aracı trafikten men edilir ve gümrük idaresine teslim edilir (SSS 21).

Araçsız çıkış, satış ve çıkışta borç kontrolü

• Aracı bırakıp çıkmak: En yakın gümrük müdürlüğüne başvurularak araç gümrük gözetimine bırakılır ya da aracın başkasınca kullanılmayacağına dair taahhütname verilir; taahhüt Yabancı Plakalı Taşıt İşlemleri uygulamasından da verilebilir (SSS 39). Gümrüğe bildirilmeden yurt dışına çıkılırsa aracın süresi işlemeye devam eder (SSS 41).
• Gümrük gözetiminde bekleme: Gümrüğe veya yediemin otoparkına bırakılan araç üç ay kalabilir; süre, gümrük idaresine başvurularak üç ay daha uzatılır. Süresinde alınmayan araç hakkında tasfiye hükümleri uygulanır (SSS 42).
• Satış ve devir: Araç Türkiye'de başkasına satılamaz; yalnız aynı kapsamda araç getirme hakkı olan aile ünitesindeki birine devredilebilir ya da yurt dışında yerleşik başka birine "pasaporttan pasaporta" devredilip onun tarafından yurt dışı edilebilir (SSS 22, 44). Araç dilekçeyle gümrüğe terk de edilebilir; tahakkuk etmiş vergi ve cezalar varsa ödenir (SSS 43).
• Çıkışta borç kontrolü: Ödenmemiş trafik cezaları ile yol, köprü ve tünel geçiş ücretleri ödenmeden araç yurt dışına çıkarılamaz. Bunlar Yabancı Plakalı Taşıt İşlemleri uygulamasındaki "Yabancı Plakalı Araç Ödemeleri" ve "İhlalli Geçiş Sorgulama ve Ödeme" menülerinden görülür (SSS 47). Başkasının aracını devralmadan önce de bu sorgu, sınırda çıkışın engellenmesini önler.

İtiraz ve uzlaşma

Gümrük vergileri, cezalar ve idari kararlara karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde bir üst makama, üst makam yoksa aynı makama dilekçeyle itiraz edilir; idare itirazı 30 gün içinde karara bağlar (Gümrük Kanunu m. 242). Ceza kararı için uzlaşma başvurusu da yapılabilir; üzerinde uzlaşılan cezada Kabahatler Kanunu m. 17'deki peşin ödeme indirimi ayrıca uygulanmaz (m. 244). İtirazın reddi kararına karşı işlemin yapıldığı yerdeki idari yargı merciinde, yani vergi mahkemesinde dava açılır (m. 242/4).

Süre aşımında en sık savunma, aracın süresi içinde yurt dışı edildiğinin veya gümrük gözetimine bırakıldığının belgelerle gösterilmesidir. Gümrüğe bilgi verilmeden ama süresi içinde yurt dışına çıkarıldığı kabul edilebilir belgelerle kanıtlanan araç için kanun daha hafif bir usulsüzlük cezası öngörür (m. 241/3-m). Bu nedenle sınır çıkış kayıtlarını, feribot biletlerini ve yurt dışındaki giriş damgalarını saklamak itirazda belirleyicidir.