
Ticaret Hukuku
Ticari işletmeler, şirketler, sözleşmeler ve ticari uyuşmazlıklara ilişkin süreçler.
ALAN HAKKINDA
Ticaret hukuku; ticari işletmenin faaliyetlerini, tacirlerin hak ve yükümlülüklerini, şirketlerin kuruluş ve işleyişini, kıymetli evrakı ve ticari işlemlerden doğan uyuşmazlıkları düzenler. Ticari örf ve adet, basiretli tacir ölçütü ve özel ispat kuralları bu alanda belirleyicidir.
Şirket kayıtları, genel kurul ve yönetim kararları, ticari defterler, sözleşmeler ve yazışmalar uyuşmazlığın çerçevesini ortaya koyar. Taraflar, dava şartına tabi ticari alacak ve tazminat taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurur.
SÜREÇ VE SÜRELER
Dava şartı arabuluculuk
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda, dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur (TTK m. 5/A).
Genel kurul kararlarının iptali
Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırı genel kurul kararlarına karşı, karar tarihinden itibaren üç ay içinde iptal davası açılabilir (TTK m. 445). Batıl kararlar için bu süre şartı aranmaz (TTK m. 447).
Ortaklar arasındaki uyuşmazlıklar
Pay devri, ortaklıktan çıkma ve çıkarılma, kâr payı ve bilgi alma hakkına ilişkin uyuşmazlıklar şirket türüne göre farklı kurallara bağlıdır. Limited şirketlerde esas sermaye payının devri yazılı şekilde ve imzaların noterce onaylanmasıyla yapılır ve şirket sözleşmesinde aksi öngörülmedikçe genel kurulun onayını gerektirir (TTK m. 595).
Haksız rekabet
Dürüstlük kuralına aykırı ticari uygulamalar karşısında haksız rekabetin tespiti, men’i, sonuçlarının ortadan kaldırılması ve tazminat istenebilir (TTK m. 56). Bu davalar, hak sahibinin öğrenmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde fiilin işlenmesinden itibaren üç yıl içinde açılmalıdır (TTK m. 60).
SIK SORULAN SORULAR
Ticari davalar hangi mahkemede görülür?
Aksine hüküm bulunmadıkça ticari davalar ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri, dava değerine bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinde görülür (TTK m. 5/1). Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi bakar.
Faturaya itiraz süresi ne kadardır?
Fatura alan kişi, aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde içeriğine itiraz etmezse faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. Aynı kural, telefon veya elektronik araçla kurulan sözleşmeleri doğrulayan teyit mektupları için de uygulanır (TTK m. 21/2–3).
Limited şirket ortağı şirketten ayrılabilir mi?
Şirket sözleşmesi ortaklara çıkma hakkı tanıyabilir ve bunu belirli şartlara bağlayabilir. Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir; mahkeme dava süresince ortağın durumunu güvenceye alacak önlemlere karar verebilir (TTK m. 638).
Ticari defterler davada delil olur mu?
Mahkeme ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına karar verebilir. Defterlerin delil olarak kabulü için kanuna uygun ve eksiksiz tutulmuş, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılmış ve kayıtların birbirini doğrulaması gerekir (HMK m. 222).
Çek ne kadar sürede bankaya ibraz edilmelidir?
Çek, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde muhatap bankaya ibraz edilir. Yurt dışında düzenlenen çeklerde bu süre aynı kıtada bir ay, farklı kıtalarda üç aydır (TTK m. 796).
Anonim şirket pay sahibi bilgi alamazsa ne yapabilir?
Pay sahibi genel kurulda yönetim kurulundan şirketin işleri hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi alma veya inceleme istemi cevapsız bırakılır ya da haksız olarak reddedilirse pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesine başvurabilir; mahkeme kararı kesindir (TTK m. 437).
BELGELER
Bu alandaki bir dosyanın incelenmesinde çoğunlukla şu belgeler kullanılır:
- Ticaret sicil kayıtları ve şirket sözleşmesi
- Genel kurul ve yönetim kararları
- Faturalar, irsaliyeler ve teyit yazışmaları
- Ticari defterler ve hesap kayıtları
- Taraflar arasındaki sözleşmeler
- Çek, senet ve ödeme belgeleri
Başlıca çalışma başlıkları
- 01
Anonim ve limited şirketlerin kuruluşu, esas sözleşme veya şirket sözleşmesi ile pay sahipliği düzenlemeleri
- 02
Genel kurul ve yönetim organı kararlarının hazırlanması ve iptali
- 03
Şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklar ve sorumluluk davaları
- 04
Ticari sözleşmelerin hazırlanması, yorumlanması ve uyarlanması
- 05
Ticari alacak, cari hesap, acentelik ve distribütörlük uyuşmazlıkları
- 06
Haksız rekabet ve ticari sırların korunmasına ilişkin davalar
- 07
Birleşme, bölünme, tür değiştirme, pay devri ve tasfiye işlemleri
- 08
Kambiyo senetleri, konkordato ve dava şartına tabi ticari alacak ve tazminat uyuşmazlıkları
