Hacamat ve GETAT 2026: Hacamatı Kim Yapabilir, Sertifika Nasıl Alınır, Evde Hacamat Yasal mı, Yeni Yönetmelikle Değişenler ve Cezalar

Hangi yöntemi kim yapabilir

Uygulamalar yönetmeliğin EK-2 listesindeki 15 alanla sınırlıdır (m. 8/1). Listede olmayan bir yöntem GETAT adı altında uygulanamaz. Her alan için yetkili uygulayıcıyı aynı tablo belirler:

• Yalnız sertifikalı tabip ve diş tabibi: akupunktur, apiterapi (arı ürünleri), fitoterapi ve aromaterapi, sülük, homeopati, kupa (kuru kupa ve hacamat), mezoterapi, proloterapi, ozon.
• Yalnız sertifikalı tabip: larva uygulaması.
• Sertifikalı tabip ve sertifikalı fizyoterapist: kayropraktik ve osteopati.
• Hipnoz: sertifikalı tabip ve diş tabibi ile yetkili merkez ve ünitelerde tabip gözetiminde sertifikalı klinik psikolog ve psikolojinin tıbbi uygulamaları yetki belgesine sahip psikolog.
• Refleksoloji: sertifikalı tabip, fizyoterapist, hemşire, ebe, anestezi teknikeri, fizyoterapi teknikeri, acil tıp teknikeri veya teknisyeni, sağlık bakım teknisyeni, podolog ve ergoterapist; uygulamaya yardımcı olarak sertifikalı yaşlı bakım ve evde bakım teknikeri.
• Müzikterapi: sertifikalı tabip ve diş tabibi ile tabip gözetiminde sertifikalı sağlık meslek mensupları; yardımcı olarak sertifikalı müzik meslek mensupları.

Hastalığa tanı koymak ve tedavi planı yapmak yalnızca tabip veya diş tabibinin işidir. Hekim olmayan GETAT uygulayıcısı yalnız kendi mesleğinin mevzuattaki görev tanımı içinde uygulama yapar (m. 11/1). Uygulayıcı, sertifikası hangi alandaysa yalnız o alanda çalışır (m. 11/2).

Geçerli sertifika ve kurs belgeleri

Yönetmelik GETAT uygulayıcısını "Bakanlıkça tescilli sertifikaya ve ilgili alanda uygulama yapma yetkisine sahip olan kişi" diye tanımlar (m. 4/1-f). Sertifikalı eğitimleri yalnızca Bakanlığın o alanda yetkilendirdiği eğitim merkezleri, Bakanlığın sertifikalı eğitim programı standardına göre verir (m. 10/1).

Bakanlığın Eğitim ve Sertifikasyon Daire Başkanlığının 2026 ilk dönem kupa uygulaması ilanı şartları açıkça yazar: programa diploması 1219 sayılı Kanuna göre tescil edilmiş, Türk vatandaşı tabipler ile mavi kartlı tabipler katılır; uzmanlık eğitimi süren asistan hekimler başvuramaz. Başvuru sertifikabasvuru.saglik.gov.tr üzerinden bireysel yapılır ve 2026 ilk altı aylık eğitim ücreti 65.346 TL'dir.

Bu nedenle internette satılan "hacamat kursu", "halk eğitim onaylı hacamat sertifikası", "üniversite onaylı" veya "uluslararası geçerli" belgeler, hekim olmayan birine hacamat yapma yetkisi vermez. Bu belgelerle uygulama yapan kişi hem yönetmeliğe aykırı davranır hem de aşağıda anlatılan ceza riskine girer. Kursun parasını ödemeden önce sertifikanın Sağlık Bakanlığınca tescil edilip edilmeyeceğini ve programa kimlerin katılabildiğini yazılı sormak, sonradan doğabilecek bir anlaşmazlıkta da delil olur.

Nerede yapılır: merkez, ünite ve ev

Uygulamalar yalnızca Bakanlıkça yetkilendirilmiş uygulama merkezinde veya uygulama ünitesinde yapılır (m. 9/1). İkisi de mevcut bir sağlık tesisinin bünyesinde açılır (m. 9/3, EK-4):

• Uygulama merkezi: üçüncü basamak sağlık tesisleri, Bakanlığa bağlı genel ve dal hastaneleri, devlet üniversitesi hastaneleri ile 100 yatak ve üzeri özel hastaneler ve vakıf üniversitesi hastaneleri. Merkez, sertifikalı tabip veya diş tabibinin sorumluluğundadır (m. 4/1-i).
• Uygulama ünitesi: birinci, ikinci ve üçüncü basamak sağlık tesisleri, tıp ve diş hekimliği fakülteleri, özel hastaneler, ayakta teşhis ve tedavi yapılan özel sağlık kuruluşları, ağız ve diş sağlığı kuruluşları, sağlık meslek hizmet birimleri, konaklamalı fizik tedavi ve rehabilitasyon merkezleri, evde bakım merkezi ve birimi ile evde sağlık hizmet birimi. Ünite, sertifikalı GETAT uygulayıcısının sorumluluğundadır (m. 4/1-j).

Başvuru, sağlık kuruluşu işletenin dilekçesi ve hangi uygulamayı kimin yapacağını gösteren listeyle elektronik sistemden il sağlık müdürlüğüne yapılır (m. 9/4, EK-1). Bakanlık hem standartlara uygunluğa hem de o ilde ihtiyaç olup olmadığına bakarak izin verir; izin sağlık tesisinin ruhsatına işlenir. Merkez veya ünite açılması yeni bir özel sağlık kuruluşu açma, kadro veya kapasite artışı hakkı doğurmaz (m. 9/4). Uygulama, hekimin muayene odasında veya sağlık meslek mensubunun uygulama odasında yapılabilir (m. 13/1). İş yeri hekimliği birimlerinde, çalışan sağlığı merkezlerinde, yalnız laboratuvar veya görüntüleme hizmeti veren tesislerde merkez veya ünite açılamaz (m. 9/7).

Ev, güzellik salonu, masaj salonu, kuaför, spor salonu sağlık tesisi değildir; buralarda hacamat yapılamaz. Evde uygulamanın tek yolu, GETAT ünitesi yetkisi almış bir evde bakım merkezine veya evde sağlık birimine bağlı sertifikalı hekimin uygulamasıdır. 4 Temmuz 2026 tarihli Esenlik Hizmetleri Yönetmeliği de GETAT'ı esenlik merkezlerinin sunabileceği hizmetler arasında sayar (m. 4/1-c); bu, uygulamayı yapacak kişinin GETAT yönetmeliğindeki yetki şartını ortadan kaldırmaz.

Hasta olarak haklarınız

• "Tedavinin yerine geçmez" uyarısı: Uygulayıcı, GETAT'ın tıbbi tedavinin alternatifi değil tamamlayıcısı olduğunu ve devam eden tedavinin yerine geçmeyeceğini size sözlü ve anlaşılır biçimde anlatmak ve bunu bilgilendirme formuyla kayda almak zorundadır. Uygulama diğer tıbbi tedavileri aksatacak veya geciktirecek şekilde yapılamaz (m. 11/3).
• Yazılı rıza: Uygulamadan önce risklerin ve alternatiflerin anlatıldığı, tıbbi terimlerden arındırılmış bir bilgilendirme formu hazırlanır ve rızanız alınır; formun bir nüshası size verilir (m. 11/7).
• Ücret: Özel sağlık kuruluşu ücreti uygulamadan önce size yazılı bildirmek zorundadır. Bakanlık özel kuruluşlar için gerekirse taban ve tavan ücret belirler; kamu tesislerindeki ücret tarifesini de Bakanlık ilan eder (m. 12).
• Kayıt ve yan etki bildirimi: Her uygulama için hasta dosyası açılır ve veriler Bakanlık sistemine kaydedilir (m. 11/6). İstenmeyen bir etki ortaya çıkarsa kuruluş 24 saat içinde Bakanlığa bildirmek zorundadır (m. 11/8).
• Ürünler: Uygulamada kullanılan aromaterapötik ürünler, geleneksel bitkisel tıbbi ürünler ve tıbbi bitki çayları Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumunca ruhsatlandırılmış olmak zorundadır (m. 14/2).

Kuruluşun yetkisini görmek için ruhsatına veya faaliyet izin belgesine GETAT ünitesinin işlenip işlenmediğini sorabilirsiniz (m. 9/4). Uygulayıcı sertifikasının hangi alanda olduğunu söylemekten kaçınıyorsa bu, uygulamanın yetkisiz olabileceğinin işaretidir.

Cezalar ve sorumluluk

Özel sağlık kuruluşlarındaki aykırılıklara EK-3'teki denetim formunda yazılı yaptırımlar uygulanır (m. 15/2). Kamu kuruluşlarında ise önce iki kez otuz gün süreli yazılı uyarı yapılır, üçüncüde disiplin hükümleri işler (m. 15/3). Başlıca yaptırımlar:

• İzinsiz GETAT hizmeti: faaliyetten men, bir önceki ayın brüt hizmet gelirinin yüzde biri oranında ve 451.544 TL'den az olmamak üzere idari para cezası ve suç duyurusu; ikinci tespitte ceza bir kat artırılır, üçüncüde merkez veya ünitenin faaliyeti on gün durdurulur (EK-3, 1. soru).
• Yetkisiz kişinin uygulaması veya sertifikayla uyumsuz işlem: brüt gelirin yüzde ikisi oranında ve 180.617 TL'den az olmamak üzere idari para cezası ve faaliyetin üç gün durdurulması; ikinci tespitte ceza bir kat artar ve faaliyet beş gün, üçüncüde on gün durdurulur (EK-3, 2. soru).
• Yetkisiz kişilerin sağlık hizmeti sunması (hekim yerine tanı ve tedavi yapan hekim dışı sağlık meslek mensubu, çalışma izni olmayan yabancı, tabip unvanı almamış intern veya stajyer gibi): mesul müdürün görevine son verilir ve üç yıl özel sağlık kuruluşlarında mesul müdür olamaz; brüt gelirin yüzde ikisi oranında ve 180.617 TL'den az olmamak üzere ceza verilir, faaliyet beş gün durdurulur ve suç duyurusunda bulunulur (EK-3, 4. soru).

Sağlık kuruluşu dışında, örneğin evde veya salonda hacamat yapan hekim olmayan kişi için asıl risk ceza hukukundadır. 1219 sayılı Kanun m. 25, diploması olmadığı hâlde, para almasa bile hasta tedavi eden kişiyi iki yıldan beş yıla kadar hapis ve bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırır. Uygulama yaralanmaya yol açarsa taksirle yaralama (TCK m. 89) gündeme gelir. Yargıtay 12. Ceza Dairesi, akrabasının evinde hacamat yapan kişi hakkındaki taksirle yaralama davasında, yaralanan kişinin şikâyeti bulunmadığı için davanın düşmesine dair kararı onamıştır; aynı dosyada ölümle hacamat arasında illiyet bağı bulunmadığı Adli Tıp raporlarıyla tespit edilmişti (E. 2021/6763, K. 2021/8489, 01.12.2021).

Yetkili bir kuruluşta yapılan uygulamada zarar görenin yolu tazminat davasıdır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, özel sağlık kuruluşunda hacamat, sülük ve ozon uygulanan hastanın açtığı davada uyuşmazlığı vekalet sözleşmesinden doğan özen borcu olarak nitelemiş, Adli Tıp Kurumu ve bilirkişi raporlarına göre zararla uygulama arasında illiyet bağı kurulamadığı için davanın reddini onamıştır (E. 2025/5484, K. 2026/1978, 08.04.2026). Davayı kazanmak için uygulamanın zarara yol açtığını tıbbi raporla göstermek gerekir; bu yüzden bilgilendirme formunu, ücret belgesini ve uygulama sonrası tedavi kayıtlarını saklamak davada belirleyici olur.

2014 yönetmeliğine göre değişenler

• Hekim dışı uygulayıcılar: 2014 yönetmeliğinde uygulamayı sertifikalı tabip, diş hekimliği alanında da diş tabibi yapıyor; diğer sağlık meslek mensupları yalnız yardımcı olabiliyordu (2014 Yön. m. 9/1). 2026 yönetmeliği kayropraktik, osteopati, refleksoloji, hipnoz ve müzikterapide hekim dışı sertifikalı uygulayıcı tanıdı (EK-2).
• Ünitenin sorumlusu: Eski düzende ünite sertifikalı tabip veya diş tabibinin sorumluluğundaydı; yeni düzende ünite, sertifikalı GETAT uygulayıcısının sorumluluğunda açılabiliyor (m. 4/1-j).
• Ücret şeffaflığı: Eski yönetmelik yalnız kamu tarifesinden söz ediyordu; yeni yönetmelik özel kuruluşa yazılı ücret bildirimi ve gerekirse taban ve tavan ücret getirdi (m. 12).
• Hasta güvenliği: "Tamamlayıcıdır, tedavinin yerine geçmez" bilgilendirmesi, 24 saatte istenmeyen etki bildirimi ve ürünlerin TİTCK ruhsatı şartı açıkça yazıldı (m. 11/3, 11/8, 14/2).

Yeni yönetmelikte geçiş hükmü yoktur ve yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir (m. 20). Bu nedenle mevcut merkez ve üniteler de 28 Nisan 2026'dan beri yeni kurallara tabidir.