Sigortasız Araç Cezası 2026: 1.246 TL ve Trafikten Men, Kazada Güvence Hesabı ve Rücu, Araç Satışında 15 Gün Kuralı

Sigortasız araç cezası 2026

Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi işletenlerin, aracın işletilmesinden doğan sorumluluklarını karşılamak üzere zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmasını zorunlu tutar ve geçerli teminatlı sigortası olmayan aracın trafikten men edilmesini öngörür. Emniyet Genel Müdürlüğünün 2026 Trafik İdari Para Ceza Rehberine göre:

Sigortasız araç muayeneye de alınmaz (Kanun m. 34); muayene raporu için tescil veya sahiplik belgesi ile trafik sigortasının ibrazı zorunludur (m. 24). İdari para cezası düşük görünse de sigortasızlığın asıl sonucu, aşağıda anlatılan tazminat ve rücu yükümlülüğüdür.

Sigortasız araçla kaza: kim ne öder?

• Yaralanma ve ölüm. Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesi, sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararların, zorunlu sigortanın geçerli teminat tutarlarına kadar Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdindeki Güvence Hesabından karşılanmasını öngörür. Yaralanan kişi, ölenin yakınları ve sigortasız araçtaki yolcular Hesaba başvurur; uyuşmazlıkta Sigorta Tahkim Komisyonuna da gidilebilir (Güvence Hesabı Yönetmeliği ek m. 2).
• Maddi hasar. Güvence Hesabı sigortasız aracın verdiği eşya ve araç hasarını karşılamaz; Kanun bunu Cumhurbaşkanı kararına bırakmıştır. Hasarı gören kişi tazminatı işleten ile kusurlu sürücüden ister; Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesine göre işleten, aracın işletilmesinden doğan zarardan sorumludur ve birden fazla sorumlu müteselsilen sorumlu tutulur (m. 88).
• Teminatı aşan zarar. Hesap, zorunlu sigorta teminatı sınırları içinde ödeme yaparak borçtan kurtulur; teminatı aşan zararlar zarara sebep olanlarca karşılanır (Yönetmelik m. 17).

Güvence Hesabının rücu davaları

Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 16. maddesine göre Hesap, yaptığı ödemeler için zorunlu sigortayı yaptırmayan kişilere ve zarardan sorumlu kişilere rücu eder; ödediği tazminat miktarınca zarar görenin yerine geçer (m. 17). Yargıtay kararları bu rücunun sınırlarını şöyle çizer:

1. İşleten ve sürücünün mirasçıları. Sigortasız aracın tam kusurlu sürücüsü kazada öldü; Güvence Hesabı sürücünün eşi ve çocuğuna destekten yoksun kalma tazminatı ödedi. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, Hesabın bu tutarı sigortayı yaptırmayan işletenden ve sürücünün mirasçısı sıfatıyla aynı eş ve çocuktan rücuen isteyebileceğini kabul eden kararı onadı (E.2021/22339, K.2023/12220, 20.11.2023).
2. Terekenin borca batıklığı. Benzer bir olayda mirasçılar, ölen sürücünün terekesinin borca batık olduğunu ve rücu borcundan sorumlu olmadıklarını savundu. Mahkeme terekenin borca batık olmadığını ve mirasçıların murisin alacağı için icra takibine devam ederek mirası kabul ettiğini tespit etti; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi rücu davasının kabulünü onadı (E.2023/6100, K.2026/4438, 20.04.2026).
3. Sigortasız araçtaki yolcu. Sigortasız motosiklette yolcuyken ölen kişinin eşine Güvence Hesabı destekten yoksun kalma tazminatı ödemekle yükümlü tutuldu. Kazaya karışan iki aracın sürücüleri müteselsil sorumlu olduğundan diğer aracın sigortacısının yaptığı ödeme güncellenerek toplam tazminattan düşüldü (4. Hukuk Dairesi, E.2022/2581, K.2022/5829 bozma; E.2024/10584, K.2025/3201 onama).

Bu kararların sonucu şudur: sigortasız araçla yapılan ağır bir kazada işleten ve kusurlu sürücü, Güvence Hesabının ödediği tazminatı faiziyle geri ödemekle karşı karşıya kalır. Sürücü ölmüşse bu borç mirasçılarına geçer; mirasçılar mirası reddetmezse tazminat aldıkları Hesaba borçlu duruma düşer.

Araç satışında 15 gün kuralı

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının C.4 maddesine göre sözleşme sigortalıyı takip eder. Sigortalı değiştiğinde mevcut sözleşme değişim tarihinde sona erer ve satıcıya gün esasına göre prim iadesi yapılır. Eski poliçe, değişim tarihinden itibaren 15 gün boyunca herhangi bir işlem ve prim gerekmeden yeni işleten için geçerlidir. Bu süre sonunda yeni sigorta yaptırılmamışsa araç sigortasız sayılır. Aracı devreden de işleten değişikliğini 15 gün içinde sigortacıya bildirmekle yükümlüdür (Kanun m. 94).

İtiraz ve savunma

Trafik idari para cezası ve men kararına karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur (Kabahatler Kanunu m. 27); indirimli ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. İtirazda şu durumlar belgeleriyle ileri sürülür:

• Tespit anında geçerli bir poliçenin bulunduğu (poliçe başlangıç saati dahil),
• Aracın satın alındıktan sonraki 15 günlük süre içinde olduğu,
• Cezanın işleten olmayan kişiye yazıldığı (satış sözleşmesi ve tescil kaydı).

Güvence Hesabının rücu davasında ise davalı; sürücünün kusur oranına, ödenen tazminatın hesap yöntemine ve diğer sorumluların yaptığı ödemelerin düşülmemesine itiraz edebilir; mirasçılar ayrıca mirası süresinde reddettiklerini ileri sürebilir.