Vekaletname İptali 2026: Azilname Nasıl Yapılır, Ne Gerekir, Ücreti, Tapuda ve e-Devlet'te Azil

Vekâlet veren gerekçe göstermeden azleder

Türk Borçlar Kanununun 512. maddesi açıktır: "Vekâlet veren ve vekil, her zaman sözleşmeyi tek taraflı olarak sona erdirebilir." Vekaletnameyle verilen temsil yetkisi için de aynı kural geçerlidir: temsil olunan bu yetkiyi her zaman sınırlar veya geri alır ve bu hakkından önceden feragat edemez (m. 42). Vekaletnamede "azledilemez" ya da "azil hakkımdan feragat ediyorum" yazsa da vekâlet veren azleder.

Kanunun koyduğu sınır tazminattır. Sözleşmeyi uygun olmayan zamanda sona erdiren taraf, diğerinin bundan doğan zararını giderir (m. 512). Örneğin ücretli bir işin ortasında haklı sebep olmadan yapılan azil, vekilin ücret veya zarar talebine yol açar; azlin kendisi yine geçerlidir.

Azil, vekâleti ileriye doğru sona erdirir ve geri alınmaz. Aynı kişiyi yeniden vekil yapmak için yeni bir vekaletname düzenletilir; eski vekaletname canlanmaz.

Hangi yol hangi yetkiyi kaldırır

Tapu müdürlüğüne veya Web Tapu'ya yapılan azil yalnız tapu işlemlerini kapsar. Vekil aynı vekaletnameyle bankadan para çekme, araç satma ya da dava açma yetkisini korur; bu yetkiler noterde düzenlenen azilnameyle kalkar.

Noterde azilname: ne istenir, nasıl tebliğ edilir

Noter, iş yaptıracak kişinin kimliğini, adresini, ehliyetini ve gerçek isteğini öğrenmekle yükümlüdür (Noterlik Kanunu m. 72). Azilname için şu bilgiler hazırlanır:

• Kimlik: vekâlet verenin geçerli kimlik kartı.
• Vekaletname bilgisi: azledilecek vekaletnamenin tarihi, yevmiye numarası ve düzenleyen noter. Bu bilgi bilinmiyorsa vekile verilen bütün yetkilerden genel azil yapılır. Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 21.11.2018 tarihli, 2016/16177 E., 2018/14703 K. sayılı kararındaki olayda vekaletname kaybolmuş, tarihi ve numarası hatırlanamadığı için genel bir azilname düzenlenmişti; Daire vekilin yetkisini bu azilnamenin tebliğiyle sona ermiş saydı.
• Vekil bilgisi: vekilin adı, soyadı, T.C. kimlik numarası ve tebliğ edilecek güncel adresi. Birden fazla vekil varsa her biri ayrı nüshayla tebliğ edilir.
• Kapsam: yetkinin bir kısmı geri alınacaksa (yalnız satış yetkisi, yalnız bir taşınmaz, vekillerden biri) bu azilnamede açıkça yazılır. Kanun yetkinin sınırlanmasına da izin verir (TBK m. 42).
• Vekaletnamenin aslı: yetki sona erince vekil, yetki belgesini vekâlet verene geri vermekle yükümlüdür. Vekâlet veren belgenin geri verilmesi için gerekeni yapmazsa iyiniyetli üçüncü kişilerin zararından sorumlu olur (TBK m. 44). Bu nedenle azilnamede vekaletname aslının iadesi de istenir.

Vekâlet veren, verdiği yetkiyi üçüncü kişilere bildirmişse geri aldığını da onlara bildirir; bildirmezse yetkinin geri alındığını iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri süremez (TBK m. 42). Vekilin vekaletnameyi daha önce sunduğu banka, tapu müdürlüğü, vergi dairesi veya araç işlemleri için noter gibi yerlere azilnamenin bir örneği verilir.

Azilname ücreti 2026

2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesinde "azilname" adıyla tek bir tutar yoktur. Noterin aldığı tutar aşağıdaki kalemlerin toplamıdır ve vekil ile sayfa sayısıyla artar:

• Tebliğ harcı: her türlü tebliğ, ihbar ve ihtardan muhataba tebliğ edilecek her nüsha için 411,60 TL (492 sayılı Harçlar Kanunu 2 sayılı tarife II/2; 2026 tutarı Harçlar Kanunu Genel Tebliği Seri No: 98 ekinde). Azilname her vekile ayrı nüshayla tebliğ edilir.
• Noter ücreti: harcın yüzde 30'u; bir noterlik işleminde 58,82 TL'den az olamaz (Tarife m. 1). Bir nüshalık tebliğ harcı için 123,48 TL eder.
• Yazı ücreti: noterin yazdığı kâğıtların dairede kalan nüshası ile iş sahibine verilen asıl ve örneklerinin her sayfası için 80,68 TL (Tarife m. 3).
• Karşılaştırma ücreti: azilname dışarıda yazılıp tebliğ için getirilirse asıllar hariç sayfa başına 80,68 TL (Tarife m. 5).

Kesin tutar noterin makbuzunda yazar. Tebliğ edilecek vekil sayısı ve metnin uzunluğu tutarı belirleyen başlıca etkenlerdir. Tapuda yapılan işlemlerin harçları için tapu harcı 2026 yazısına bakınız.

Tapuda azil: 2025/6 sayılı Genelge

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, 05.12.2025 tarihli ve 2025/6 sayılı "Vekaletten Azil" Genelgesiyle (TKGM Mevzuat Bilgi Sistemi) tapu müdürlüklerinde azlin nasıl karşılanacağını yeniden düzenledi. Genelgeye göre azlin vekile bildirilmesi taraflar arasında yeterlidir; vekil ile işlem yapacak üçüncü kişiler bakımından sonuç doğurması için azlin onlarca da bilinmesi gerekir. Bu yüzden azil tapu müdürlüklerine de bildirilir.

• Türkiye Azil Sistemi: Web Tapu'dan veya herhangi bir tapu müdürlüğünden aziller siciline işlenen azil, bütün tapu müdürlüklerinde görülür ve sorgulanır. Azil TAKBİS aziller siciline gecikmeksizin kaydedilir; fiziki aziller siciline yazılmaz.
• Dilekçe: vekâlet verenin adı, soyadı ve T.C. kimlik veya yabancı kimlik numarası mutlaka yazılır. Bütün vekaletnameler azledilmiyorsa hangi vekilin, hangi taşınmazın ve hangi vekaletnamenin kastedildiği ile vekaletnameyi düzenleyen noterin adı, tarih ve sayısı belirtilir.
• Web Tapu: buradan yapılan azil, talep tarihinden önceki bütün vekaletnameleri kapsar. Yalnız bir vekili veya bir vekaletnameyi azletmek isteyen kişi tapu müdürlüğüne bizzat başvurur ya da noterden azilname düzenletir.
• Kabul edilmeyen başvurular: faks, e-posta veya postayla gönderilen dilekçe ve mektuplar ile Genel Müdürlüğe veya bölge müdürlüklerine bizzat yapılan azil talepleri karşılanmaz; başvurana yazılı bilgi verilir.
• "Ben gelmeden işlem yapılmasın" talebi: bu talep azil sayılmaz. Malik, Web Tapu'dan adına kayıtlı taşınmazlara bizzat gelmeden işlem yapılmamasına yönelik beyan koydurur.
• Azil kontrolü: 01.01.2023'ten önce düzenlenen vekaletnamelerle işlem yapılırken azil hem fiziki aziller sicilinde hem elektronik ortamda, bu tarihten sonrakilerde yalnız elektronik ortamda kontrol edilir. Yabancıların vekaleten işlemlerinde fiziki sicil de ayrıca sorgulanır.

Vekil azilden sonra satış yaparsa

Azilden sonra vekilin yaptığı işlem, vekilin ve karşı tarafın azli bilip bilmediğine göre sonuç doğurur:

• Temsilci yetkisinin sona erdiğini bilmediği sürece, yaptığı hukukî işlemlerin sonuçları vekâlet vereni bağlar; üçüncü kişi yetkinin sona erdiğini biliyorsa bu kural uygulanmaz (TBK m. 45).
• Vekilin sözleşmenin sona erdiğini öğrenmeden önce yaptığı işlerden vekâlet veren, sözleşme devam ediyormuş gibi sorumludur (TBK m. 514).

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 21.11.2018 tarihli, 2016/16177 E., 2018/14703 K. sayılı kararında azilnamenin 30.12.2008'de vekilin çalıştığı bürodaki bir çalışana tebliğ edildiği, vekilin taşınmaz paylarını 18.01.2011'de devrettiği olayda vekilin yetkisinin sona erdiği dönemde bunu bilerek satış yaptığını, tescilin yolsuz olduğunu ve vekilden doğrudan alan kişinin Türk Medeni Kanununun 1023. maddesindeki iyiniyet korumasından yararlanamayacağını belirtti. Daire, tapu iptali ve tescil yerine tazminata hükmeden kararı bu gerekçeyle bozdu.

Aynı Dairenin 22.09.2020 tarihli, 2017/1051 E., 2020/4321 K. sayılı kararındaki olayda azilname 07.02.2013'te düzenlenmiş, vekil taşınmazı beş gün sonra satmıştı. Alıcı "satış anında tapu müdürlüğünde azilname bulunmadığını" savundu; mahkeme iddiaları kanıtlanmış bularak tapu iptali ve tescile karar verdi, Yargıtay kararı onadı. Uyuşmazlık satıştan yedi yıl sonra sonuçlandı. Azil aynı gün aziller siciline işlendiğinde tapu müdürlüğü işlem öncesindeki azil kontrolünde bunu görür. Azilden önce yapılmış satışlar için vekâletin kötüye kullanılması nedeniyle tapu iptali yazısına bakınız.

e-Devlet'te ne var, ne yok

• Türkiye Noterler Birliği, Kişi Vekaletnameleri Sorgulama: hizmet açıklamasına göre 01.03.2016'dan itibaren verilen vekaletnameleri gösterir. Azilden önce hangi vekaletnamelerin verildiğini görmek için kullanılır; azil bu ekrandan yapılmaz.
• Türk Patent ve Marka Kurumu, Vekil Azletme Talebi: "e-Devlet azil" aramasında üstte çıkan bu hizmet Türk Patent ve Marka Kurumu nezdindeki işlemler içindir; noterde verilen vekaletnameyi azletmez.
• Web Tapu: tapu işlemleri için azil burada yapılır; kapsamı yukarıdaki tapu bölümündedir.

18 Ekim 2026 itibarıyla e-Devlet'te noter vekaletnamesinin bütününü azleden bir hizmet bulunmuyor; banka, dava, araç ve diğer işler için azilname noterde düzenletilir.

Avukata verilen vekaletnamenin azli

Avukat da noterde düzenlenen vekaletnameyle çalışır; azil aynı yolla, azilnameyle yapılır. Davada ayrıca usul kuralları uygulanır:

• Vekilin azlinin mahkeme ve karşı taraf bakımından hüküm doğurması için beyan mahkemeye dilekçeyle bildirilir veya tutanağa geçirilir; gerektiğinde tebligat gideri peşin ödenir (HMK m. 81).
• Azilden sonra vekâlet veren davayı takip etmez ve iki hafta içinde başka vekil de görevlendirmezse tarafın yokluğuna ilişkin hükümler uygulanır (HMK m. 83).
• Avukatın azli hâlinde ücretin tamamı ödenir; avukat kusur veya ihmalinden dolayı azledilmişse ücret ödenmez (Avukatlık Kanunu m. 174/2). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 03.06.2026 tarihli, 2026/94 E., 2026/3465 K. sayılı kararında azlin haklı olduğu ispatlanamadığı için yazılı ücret sözleşmesi bulunmayan avukata Avukatlık Kanununun 164. maddesine göre dava değerinin yüzde 10'u oranında akdi ücret ve karşı vekâlet ücreti hükmedilmesini onadı.
• Avukat kendisi çekilirse vekâlet görevi durumun müvekkile tebliğinden itibaren on beş gün sürer (Avukatlık Kanunu m. 41; HMK m. 82'de iki hafta).

Ölüm, ehliyetin kaybı ve yurt dışından azil

Sözleşmeden veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça vekâlet, vekilin veya vekâlet verenin ölümü, ehliyetini kaybetmesi ya da iflasıyla sona erer; azil gerekmez (TBK m. 513, temsil yetkisi için m. 43). Sona erme vekâlet verenin menfaatini tehlikeye düşürüyorsa vekil, işler mirasçılar veya temsilci tarafından görülebilecek duruma gelinceye kadar vekâleti sürdürür. Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 10.02.2025 tarihli, 2025/246 E., 2025/499 K. sayılı kararında ölen davacının avukatının vekâletinin ölüm tarihiyle son bulduğuna değinerek mirasçıların vekaletnamesinin getirilmesini ya da kararın mirasçılara tebliğini istedi.

Yurt dışında yaşayan vatandaş azilnameyi konsoloslukta düzenletir. Los Angeles Başkonsolosluğunun 2024 duyurusuna göre başvuru konsolosluk.gov.tr'den randevuyla ve şahsen yapılır; kimlik, azledilecek vekaletnamenin kopyası ya da tarih, yevmiye numarası ve noter bilgisi ile vekilin adı, T.C. kimlik numarası ve Türkiye'deki güncel adresi istenir. Konsolosluk azilnameyi postayla Adalet Bakanlığına, Bakanlık da tebliğ için vekilin bulunduğu ilçedeki emniyet müdürlüğüne gönderir; bu süreç ortalama 2-3 ay sürebilir. Tapu işlemleri için konsoloslukça düzenlenen azil belgesinin bir tapu müdürlüğüne gönderilmesi yeterlidir (2025/6 sayılı Genelge); Web Tapu da yurt dışından kullanılır.