15 Ağustos 2026'da yayımlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik 1 Ocak 2027'de yürürlüğe giriyor. Bundan sonra Ticaret Bakanlığından yetki belgesi almadan kısa süreli araç kiralanamayacak; mevcut firmalar belgeyi 1 Temmuz 2027'ye kadar almak zorunda.
Yönetmelik hem işletmelere hem kiracılara yeni kurallar getiriyor: asgari filo, araç yaşı ve kilometre sınırı, mesleki yeterlilik belgesi; depozito tavanı, ücretsiz iptal süresi, bağımsız ekspertiz olmadan hasar bedeli alınamaması ve değer kaybının ancak tahkim veya mahkeme kararıyla istenebilmesi. Bu yazı yetki belgesinin şartlarını, geçiş takvimini, kiracının haklarını ve platformların yükümlülüklerini anlatır.
Kapsam ve yürürlük
Ticaret Bakanlığının Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmeliği 15 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girer (m. 23). Yönetmelik, tacir ile esnaf ve sanatkârların tüketicilere yaptığı, aynı kiracıya en fazla 29 gün süren kısa süreli kiralamaları düzenler. Otuz gün ve daha uzun kiralamalar, kiracısı tüketici olmayan kısa süreli kiralamalar, dakikalık veya saatlik paylaşımlı kiralamalar ve karavan gibi kamp taşıtları kapsam dışındadır (m. 2, 4). Kapsamdaki taşıtlar ruhsatında sınıfı M1, M1G, N1 ve N1G olan otomobil ve hafif ticari araçlardır.
Yetki belgesi şartları
Yetki belgesi işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğünce Bilgi Sistemi üzerinden verilir; şartları taşıyan işletmeye başvurudan itibaren on gün içinde düzenlenir, her işletme için ayrı verilir ve devredilemez (m. 5, 7). Yönetmeliğin 6. maddesine göre:
| Konu | Şart |
|---|---|
| İşletme | Gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti; meslek odası kaydı; vergi ve oda kaydında kiralama faaliyeti; iş yerinin yetkili satıcılık, sigortacılık, yol yardımı, lastik satışı gibi faaliyetler dışında başka işte veya ikamette kullanılmaması |
| Kiralama sorumlusu | 18 yaş; en az ilköğretim; iflas etmemiş veya itibarı iade edilmiş; sayılan suçlardan hüküm giymemiş; MYK motorlu kara taşıtı kiralama danışmanı (Seviye 4) belgesi |
| Araç sayısı (büyükşehirde nüfusu 30 bini aşan ilçe) | En az 10 araç; en az 5'i işletme adına tescilli; biri yerli üretim olmak üzere en az 2 hibrit veya elektrikli |
| Araç sayısı (diğer yerler) | En az 5 araç; en az 2'si işletme adına tescilli |
| Araç niteliği | Klasik araç dışında en fazla 6 yaş; elektrikli araçta 300.000, diğerlerinde 180.000 km sınırı; ağır hasar kaydı yok; muayene ve trafik sigortası geçerli; Bilgi Sistemine kayıtlı |
Şube açılacaksa asgari araç sayısının her şube için merkez tarafından ayrıca sağlanması gerekir. Bilgilerde değişiklik olursa işletme otuz gün içinde belgenin tadilini ister (m. 8). Şartlardan birini kaybeden veya Bakanlığın uyarısına rağmen aykırılığı gidermeyen işletmenin belgesi iptal edilir; yönetmeliğe aykırılık nedeniyle iptalde işletmeye ve yetkililerinin diğer işletmelerine bir yıl yeni belge verilmez (m. 9).
Mevcut firmalar için geçiş takvimi
Yönetmeliğin geçici 1. maddesi, 1 Ocak 2027'de kiralama faaliyetinde bulunan işletmelere şu kolaylıkları tanır:
- 1 Temmuz 2027. Faaliyete devam etmek için yetki belgesi bu tarihe kadar alınmalıdır; platformlarla yapılan sözleşmeler de bu tarihe kadar yönetmeliğe uyumlu hâle getirilir.
- Sorumlu şartları. Yönetmeliğin yayımı tarihinde vergi veya oda kaydı bulunan ya da faaliyetini belgeleyen ve başvuruya kadar kesintisiz sürdüren işletmelerin mevcut sahibi veya yetkilisinden eğitim, iflas, adli sicil ve mesleki yeterlilik belgesi şartları aranmaz.
- 1 Ocak 2028. Aynı işletmeler için asgari araç sayısı, araç yaşı ve kilometre şartları ile güvenlik standartlarına ilişkin hüküm bu tarihe kadar uygulanmaz.
- Uzatma. Bakanlık bu süreleri bir yıla kadar uzatabilir.
Kiracının hakları: depozito, iptal, hasar
- Sözleşme ve ön bilgilendirme. Kiralamadan önce ücretler, teslim yeri ve fesih koşulları yazılı veya elektronik olarak bildirilir; sözleşmede kasko kapsamı, muafiyet tutarı ve depozitonun kullanım koşulları yer alır (m. 10).
- İptal. Ön ödemeli rezervasyon teslimden 24 saat öncesine kadar ücretsiz iptal edilir; son 24 saatte en fazla bir günlük bedel kesilebilir; iadeler yedi gün içinde yapılır. İşletme haklı sebep olmadan rezervasyonu iptal edemez (m. 11).
- Segment. Rezerve edilen segmentte araç yoksa kiracıya ek bedel istenmeden eş değer veya üst segment araç verilir; alt segmente kiracı onay vermezse rezervasyon bedelsiz iptal edilir (m. 12).
- Ücretler. Bir saate kadar geç iade için ücret alınamaz; kasko ve trafik sigortasından yararlanma ek bedele bağlanamaz; kiralama ek sigorta veya hasar güvencesi alma şartına bağlanamaz (m. 13, 17).
- Depozito. En fazla 3 günlük (6 gün ve daha kısa kiralama) veya 7 günlük (7-29 gün) kira bedeli; çek ve senet alınamaz; yedi gün içinde iade (m. 14).
- Hasar. Arızanın kiracıdan kaynaklandığını işletme ispatlamak zorundadır; hasar bedeli bağımsız ekspertiz raporu olmadan istenemez; teslim ve iade belgesi düzenlenmemişse hasar bedeli istenemez; değer kaybı anlaşma yoksa ancak sigorta tahkim kararı veya ilamla istenir (m. 16).
- Güvence ve istisnaları. İşletme kiracının hasar kaynaklı sorumluluğunu güvence altına alır. Alkollü veya uyuşturucu etkisinde kullanım, kırmızı ışık, emniyet şeridi ve ters şerit ihlali, yarış ve el freniyle ani dönüş gibi ciddi ihlaller, kasıtlı zarar, aracın yetkisiz kişilerce kullanılması ve yasa dışı kullanımda bu güvence yoktur; tedavi gibi zorunluluk olmadan kaza yerinin terk edilmesi veya kaza tutanağı tutulmaması da güvenceyi kaldırır (m. 16).
Kiralık araçla ilgili uyuşmazlıkta tüketici, parasal sınıra göre tüketici hakem heyetine veya tüketici mahkemesine başvurabilir; usul tüketici hakem heyeti yazısında anlatılır.
İlan ve aracı platformlar, cezalar
İlan ve aracı platformlar, 1 Ocak 2028'den itibaren işletmeyi üye yapmadan önce Bilgi Sisteminden yetki belgesini kontrol etmek, ilanda belge numarasını göstermek ve işletmenin o araç için ilan yetkisini doğrulamakla yükümlüdür; yetki belgesi almayan işletmelerin üyelikleri bu tarihte sona erdirilir (m. 18, geçici m. 1). Aracı platformların işletmeye ödemeyi beş iş gününde yapmaması, işletmeyi kampanyaya zorlaması veya resmî mercilere başvurduğu için sıralamada geri düşürmesi haksız ticari uygulama sayılır (m. 19).
Bakanlık yönetmeliğin uygulanmasını denetler; aykırılıklarda 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 12. maddesi ile 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 18. maddesindeki idari para cezaları uygulanır (m. 22). İşletmeler kira sözleşmelerini ve belgeleri beş yıl saklar (m. 21). Galeri işletmeleri için ayrı bir yetki belgesi rejimi vardır; ayrıntı ikinci el araç yetki belgesi yazısındadır.
Sık sorulan sorular
Rent a car açmak için yetki belgesi gerekiyor mu?
1 Ocak 2027'den itibaren evet. Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik'e göre yetki belgesi olmadan ticari faaliyet kapsamında motorlu kara taşıtı kiralanamaz ve aksi kanıtlanmadıkça her kiralama ticari faaliyet sayılır (m. 5). Belgeyi işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğü Bilgi Sistemi üzerinden verir; belge her işletme için ayrı düzenlenir ve devredilemez.
Mevcut rent a car firmaları ne zamana kadar yetki belgesi almalı?
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 1 Ocak 2027'de kiralama faaliyetinde bulunan işletmeler, faaliyetlerine devam edebilmek için 1 Temmuz 2027'ye kadar yetki belgesi almak zorundadır. Bu işletmeler için asgari araç sayısı ve araç yaşı şartları 1 Ocak 2028'e kadar uygulanmaz; mevcut işletme sahibi veya yetkilisinden eğitim, iflas, adli sicil ve mesleki yeterlilik şartları aranmaz (geçici m. 1). Bakanlık bu süreleri bir yıla kadar uzatabilir.
Rent a car için kaç araç gerekiyor?
Büyükşehir belediyesi olan illerin nüfusu 30 bini geçen ilçelerinde en az 10 araç gerekir; bunların en az 5'i işletme adına tescilli olmalı ve biri Türkiye'de üretilmiş olmak üzere en az 2'si hibrit veya elektrikli olmalıdır. Nüfusu 30 bini geçmeyen ilçelerde ve büyükşehir olmayan illerde en az 5 araç gerekir, bunların en az 2'si işletme adına tescilli olmalıdır (m. 6).
Kiralık araç kaç yaşında olabilir?
Klasik araçlar dışında kiralanacak araç model yılına göre 6 yaşını geçmemeli ve elektrikli araçlarda 300.000, diğerlerinde 180.000 kilometreyi aşmamış olmalıdır. Ağır hasar kaydı bulunmamalı, muayenesi ve zorunlu trafik sigortası geçerli olmalıdır (m. 6). Bu şartları taşımayan veya Bilgi Sistemine kaydedilmeyen araç kiraya verilemez (m. 15).
Rent a car ne kadar depozito alabilir?
Altı gün ve daha kısa kiralamalarda en fazla üç günlük, 7-29 günlük kiralamalarda en fazla yedi günlük kira bedeli kadar depozito alınabilir. Depozito olarak çek, senet, teminat mektubu veya kefaletname alınamaz. Depozito, sözleşmenin bittiği ve aracın iade edildiği tarihi izleyen yedi gün içinde iade edilir; teslimde kolayca görülemeyen hasar ve olağan aşınma için kesinti yapılamaz (m. 14).
Kiralık araçta hasar ve değer kaybı kimden istenir?
Yönetmeliğe göre işletme, kira süresince kiracının hasar kaynaklı mali sorumluluğunu güvence altına alır ve bunu kaskoyla yapabilir. Hasar bedeli istenebilmesi için hasarın ve tutarının bağımsız bir ekspertiz raporuyla belgelendirilmesi gerekir; teslim ve iade belgesi düzenlenmemişse hasar bedeli istenemez. Değer kaybı ise anlaşma yoksa ancak sigorta tahkim kararı veya mahkeme ilamıyla istenebilir. Alkol, kırmızı ışık, ters şerit, emniyet şeridi ihlali, yarış ve drift gibi ciddi ihlallerde ve kasıtlı zararlarda güvence yükümlülüğü yoktur (m. 16).
Araç kiralama rezervasyonu iptal edilirse ücret kesilir mi?
Ön ödemeli rezervasyon, teslim saatinden 24 saat öncesine kadar gerekçe göstermeden ücretsiz iptal edilebilir veya değiştirilebilir. Son 24 saat içinde iptalde, rezervasyon formunda yazıyorsa en fazla bir günlük kira bedeli kesilebilir. İade edilecek tutarlar yedi gün içinde ödenir (m. 11). Bir saate kadar geç iade için de ücret alınamaz (m. 13).
Rent a car sorumlusu için hangi belge gerekir?
Kiralama sorumlusunun 18 yaşını doldurmuş, en az ilköğretim mezunu, iflas etmemiş veya itibarı iade edilmiş, yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olması ve Mesleki Yeterlilik Kurumunun motorlu kara taşıtı kiralama danışmanı (Seviye 4) belgesine sahip olması gerekir (m. 6). Bu belgesi olmayan kişiler sorumlu veya danışman olarak çalıştırılamaz (m. 17).
Muhammet Zeyd Targal
Balıkesir Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü mezunudur ve aynı üniversitenin Hukuk Fakültesinde öğrenimini sürdürmektedir. Targal Avukatlık Bürosunun hukukî yayın çalışmalarında yer almaktadır.
Başlıca hukukî kaynaklar
- Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete 15.08.2026, sayı 33341, m. 2, 4-23, geçici m. 1
- 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m. 16, 18
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m. 11, 12