Kuyum Yetki Belgesi 2026: Kuyumcu Açma Şartları, Ustalık Belgesi, KTBS Başvurusu, Yıllık Harç, Sentetik Taş Kuralı ve Cezalar

Kim yetki belgesi almalı

Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik 14 Nisan 2021'de 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 16. maddesine dayanılarak çıkarıldı. Yönetmeliğe göre kuyum ticareti, münhasıran işlenmiş altının ya da işlenmiş altınla birlikte diğer kuyumların alımı ve perakende satımıdır; kuyum ise işlenmiş kıymetli madenleri, kıymetli taşları ve kıymetli eşyayı kapsar (m. 4/1-ı, k). Kıymetli maden altın, gümüş, platin ve paladyumdur; kıymetli taş elmas, pırlanta, yakut, zümrüt, topaz, safir, zebercet ve incidir (m. 4/1-ğ, h).

Kuyum ticareti yalnız yetki belgesine sahip kuyum işletmeleri tarafından yapılır; gerçek kişi tacir, esnaf ve sanatkâr ya da şirket fark etmez. Belgesi olmayan işletme, kuyum ticareti yapıldığı izlenimini veren işaret ve ifadeler de kullanamaz (m. 2/1, 5/1). Belge her kuyum işletmesi ve şube için ayrı düzenlenir ve devredilemez (m. 5/4). Yetki belgeli işletmelerin güncel listesi Bakanlığın internet sayfasında ilan edilir (m. 12/5).

Gümrük Kanunu ve Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu çerçevesindeki satışlar Yönetmeliğin dışındadır (m. 2/2).

Şartlar

Kuyumcu, gerçek kişi işletmede tacir veya esnaf ve sanatkârın kendisi; şirkette ve şubede kuyum ticaretini yürüten yetkili temsilcidir (m. 4/1-i). Vergi şartı başvuru tarihindeki vadesi geçmiş borçla ilgilidir; başvurudan önce vergi dairesinden borç durumunu öğrenmek gerekir. Bakanlık ileride ayrıca mesleki eğitim şartı getirmeye yetkilidir (m. 6/3).

Başvuru, harç, tadil ve iptal

1. Başvuru. Şartları gösteren belgelerle KTBS üzerinden yapılır; başka kurumların sistemlerinden alınabilen belgeler oradan temin edilir. İl müdürlüğü şartları taşıyan işletmeye başvurudan itibaren on gün içinde belgeyi verir, reddi gerekçesiyle sistemden bildirir (m. 7).
2. Yıllık harç. 7566 sayılı Kanunla 1 Ocak 2026'dan beri kuyum ticareti yetki belgesi, şubeler dahil, her yıl 30.000 TL harca tabidir; büyükşehir olan illerde nüfusu 30.000'i geçen ilçelerde 60.000 TL ödenir (492 sayılı Harçlar Kanunu, 8 sayılı tarife V-1-a). Harç ocak ayında vergi dairesine ödenir, yıl ortasında alınan belge için de bütün yılın harcı ödenir; makbuz KTBS'deki “Harç Tahsil Makbuzu” alanına yüklenmeden belge düzenlenmez ve yenilenmez. Ödeme ve iade kuralları yetki belgesi harcı 2026 yazısında.
3. Tadil ve yenileme. Belgedeki bilgilerden biri değişirse belge tadil edilir; ticaret unvanı veya işletme adı değişirse yenilenir. Başvuru değişiklikten itibaren on gün içinde KTBS'den yapılır, il müdürlüğü on gün içinde sonuçlandırır (m. 8; RG 29.04.2026 değişikliği).
4. İptal. Belge; şartı kaybeden işletmenin on gün içindeki başvurusu üzerine, şartların taşınmadığının tespitinde, uyarıdan itibaren on gün içinde tadil veya yenileme başvurusu yapılmazsa ve Yönetmeliğe aykırılık en az on günlük sürede giderilmez ya da aynı takvim yılında tekrarlanırsa iptal edilir. Son hâlde işletmeye ve kuyumcunun sahibi veya temsilcisi olduğu diğer kuyum işletmelerine iki yıl belge verilmez (m. 9).

Yetki belgesi, belediye veya il özel idaresinin verdiği işyeri açma ve çalışma ruhsatından ayrı bir belgedir. Ruhsatı veren yetkili idare, Bakanlığın talebi üzerine kuyum işletmesinde ön inceleme mahiyetinde denetim yapar ve sonucu on gün içinde il müdürlüğüne bildirir (m. 4/1-r, 13/2-3).

Kuyumcunun uyacağı kurallar

• Tek faaliyet. Kuyum ticareti yapılan iş yerinde başka ticari faaliyet yürütülemez; kuyum niteliği taşımayan ürün bulundurulamaz ve satılamaz (m. 11/1, 11/2-a).
• Yan faaliyetler. Kuyum işletmesi kuyum bakım ve onarımı; opal, akik, kuvars gibi yarı kıymetli taşlar ve bunlardan süs eşyası; saat satışı ve onarımı; standart işlenmemiş kıymetli maden alım ve perakende satışı; Darphane ürünlerinin alım satımı; hammadde amaçlı standart dışı işlenmemiş kıymetli maden alımı ve Bakanlıkça uygun görülen diğer faaliyetleri yürütebilir (m. 10/1).
• Emanet ve aracılık yasağı. Kuyum işletmesi kuyum veya herhangi bir menkulü emanet alamaz, başka bir amaçla saklayamaz; kıymetli madenler aracı kuruluşu olmadıkça başkasının nam ve hesabına alım satım yapamaz (m. 10/2-3).
• Reklam. Her kuyum reklamında yetki belgesi numarası ile belgedeki işletme adı veya unvan yazılır (m. 11/2-b). Yanıltıcı bilgi verilemez, haksız ve hukuka aykırı ticari uygulamada bulunulamaz, müşteriler yasa dışı uygulamalara teşvik edilemez (m. 11/2-c, ç, d).
• Sentetik taş (24 Haziran 2026). Laboratuvarda üretilen veya insan müdahalesiyle oluşturulan kıymetli taşlar; etikette, ürün sertifikasında, faturada, internet sayfasında, reklam ve tanıtımda “sentetik”, “laboratuvar üretimi”, “yapay üretim” veya Bakanlıkça uygun görülen benzer bir ibare tüketicinin kolaylıkla görebileceği şekilde yazılmadan satılamaz. Bu ürünler vitrinde ve satış alanında doğal taşlardan ayrı bölümde, internette ayrı kategoride satışa sunulur (m. 11/2-e).

Laboratuvar elması satın alıp doğal taş olarak satıldığını sonradan anlayan tüketici, ayıplı mal hükümlerine göre sözleşmeden dönme, bedel indirimi veya değişim isteyebilir; uyuşmazlık değeri 2026'da 186.000 TL'nin altındaysa tüketici hakem heyetine başvurur. Yollar tüketici hakem heyeti 2026 yazısında anlatıldı.

Denetim ve ceza

Ticaret Bakanlığı Yönetmeliğin uygulanmasını, şikâyetleri ve sorunları denetler; bu yetkiyi ticaret il müdürlükleri aracılığıyla da kullanır. Kıymetli maden, taş ve eşyanın ayarı ve niteliği ile analiz gerektiren denetimler Darphane ile birlikte yapılır ve raporu Darphane düzenler (m. 13/1).

• İdari para cezası. Yönetmeliğe aykırılıkta 6585 sayılı Kanunun 18. maddesindeki cezalar Bakanlıkça uygulanır (m. 13/4). 2026'da meslek kurallarına ve düzenlemelere aykırılık için tutar her aykırılık başına 28.620 TL ile 858.620 TL arasındadır (6585 sayılı Kanun m. 18/1-i; Ticaret Bakanlığı Tebliği, RG 20.12.2025, 33113). Aynı takvim yılında tekrarda her tekrar için bir önceki cezanın iki katı uygulanır (m. 18/5).
• Belge iptali. Aykırılığın verilen sürede giderilmemesi veya aynı yıl tekrarlanması belge iptaline ve iki yıllık yasağa yol açar (Yönetmelik m. 9/1-ç, 9/3).
• Cezaya itiraz. 6585 sayılı Kanun ayrı bir yol göstermediği için idari para cezasına karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur (Kabahatler Kanunu m. 27). Yetki belgesinin reddi veya iptaline karşı 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılır.

Aynı Kanuna dayanan diğer yetki belgeleri için emlak yetki belgesi ve ikinci el araç yetki belgesi yazılarına bakılabilir.