Okul Servisi Şartları 2026: Araç Yaşı, Kamera ve Kemer, Şoför ve Rehber Personel Şartları, Ücret İadesi ve Şikâyet

Araç şartları

• Arkada “OKUL TAŞITI” yazılı reflektif kuşak ve iniş-binişte yakılan, en az 30 cm çaplı, “DUR” yazılı kırmızı lamba (m. 4/1-a, b).
• Çocukların uzanabileceği camlar sabit; iç düzende açıkta demir aksam yok; engelli öğrenci taşıyan araçlar 5378 sayılı Kanuna uygun (m. 4/1-c).
• Altı ayda bir bakım ve onarım; periyodik muayene (m. 4/1-e).
• Araç yaşı en fazla 12; sözleşme süresinde yaşı geçen araç o eğitim öğretim yılı sonuna kadar çalışabilir (m. 4/1-f).
• Araç takip sistemi, kayıtlar en az 30 gün; her çocuk için üç noktalı emniyet kemeri; her koltukta oturmaya duyarlı sensör; tüm koltukları gören iç ve dış kamera ile kayıt cihazı (m. 4/1-ı, i, l, m).
• Taşıma sırasında görüntü ve müzik sistemi kullanılmaz; yazın serinletme, kışın ısıtma sistemi; camlara renkli film yapıştırılamaz, yalnız tip onaylı şeffaf cam kullanılır (m. 4/1-j, k, n, o).

Geçiş süreleri. Kamera ve şeffaf cam şartı 2017 ve öncesi model araçlarda 1.3.2025'ten sonraki ilk periyodik muayeneye kadar aranmadı. Kemer ve koltuk sensörü şartı 2015 ve öncesi modellerde 1.7.2027'den, 2016 modellerde 1.7.2028'den, 2017 modellerde 1.7.2029'dan sonraki ilk periyodik muayeneye kadar aranmaz (geçici m. 2/1).

Şoför şartları

Şoför taşıma öncesinde ve sonrasında aracın içini kontrol eder ve çocukları oturarak, güvenli şekilde, belirlenen azami sürelere uyarak taşır (m. 9/1-g, ğ).

Rehber personel

Yönetmelik, servis aracında okul öncesi, ilköğretim, kreş, gündüz bakımevi veya çocuk kulübü çocuğu bulunduğunda taşımacıya rehber personel bulundurma yükümlülüğü getirdi. Bu bendin yürütmesi Danıştay 8. Dairesinin 02.02.2022 tarihli kararıyla (E.2021/5662) durduruldu (m. 5/2-b).

Rehber personel çalıştırılıyorsa şu şartlar aranır (m. 9/2):

• 22 yaşını doldurmuş ve 61 yaşından gün almamış; en az lise mezunu ya da MEB onaylı kursu tamamlamış en az ilkokul mezunu,
• şoförle aynı adli sicil şartları, millî eğitim müdürlüğünün sertifikası ve her yıl aile hekimi raporu,
• emniyet kemerlerini kontrol etmek, iniş ve binişlerde yardım etmek, aracın içini kontrol etmek, “REHBER” yazılı sarı reflektif yelek giymek ve yardımcı ışıklar kullanmak.

Sürücüler rehber personelin dur-geç işaretlerine uymak zorundadır; uymayanlar için ihbar tutanağı düzenlenip okul yönetimine verilir (m. 15/3).

Taşımacı, ücret ve iade

• Taşımacıyı kim seçer? Okul müdürü başkanlığında, okul aile birliği başkanı, bir öğretmen ve iki veliden oluşan taşımacıyı tespit komisyonu seçer; karar mülki idare amirinin onayıyla yürürlüğe girer. Sözleşme bir eğitim öğretim yılı için, en fazla üç yıl için yapılır (m. 3/1-m, 8/1-2).
• Veli seçimi. Veli şartları taşıyan başka bir taşımacıyla anlaşabilir; taşımaya mülki idare amirinin onayıyla izin verilir (m. 8/4).
• Taşımacının sicili. Taşımacı (tüzel kişide yöneticiler ve ortaklar) şoförle aynı suçlardan sicil şartını taşır, terör örgütleriyle iltisak ve irtibatı bulunmaz (m. 5/1).
• Belgeler. Şehir içi güzergâh için belediyeden özel izin belgesi alınır; belediye sınırı dışına yapılan taşımada ayrıca Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının yolcu taşımacılığı yetki belgesi gerekir (m. 5/2-c, 5/4). Zorunlu mali sorumluluk sigortası olmadan taşıma yapılamaz (m. 10-12).
• Ücret. Büyükşehirlerde 5216 sayılı Kanunun 7/1-f, diğer illerde 5393 sayılı Kanunun 15/1-p bendine göre belirlenen fiyat tarifesine uyulur. Bu bent Danıştay 8. Dairesinin E.2018/3407 K.2022/5738 sayılı kararıyla iptal edilmiş, RG 19.08.2025 değişikliğiyle yeniden düzenlenmiştir (m. 5/2-d).
• İade. Okul veya ikametgâh değişikliği, uzun süreli tedavi, okuldan ayrılma veya özel izin belgesinin iptali nedeniyle taşınamayan öğrencinin kalan aylarının ücreti iade edilir (m. 5/2-e).

Taşımacı şoför ve rehber personel isimleriyle araç plakalarını ve her değişikliği aynı gün okul yönetimine bildirir; araç takip verilerini istenirse okul, kolluk ve velilerle paylaşır (m. 5/2-f, g).

Şikâyet, denetim ve izin iptali

• Şikâyet. Taşımacı, şoför ve rehber personel hakkındaki şikâyetleri mülki idare amiri değerlendirir; sözleşme ve tazminat uyuşmazlıkları için dava yolu saklıdır (m. 7).
• Denetim. Valilik ve kaymakamlıkların denetim komisyonu her dönem başında denetler; kolluk her zaman denetleyebilir (m. 13/1-2).
• Doğrudan iptal. Araç şartlarına (m. 4), taşımacının sicil şartlarına (m. 5/1) veya şoför ve rehberin temel şartlarına (m. 9/3) aykırılıkta özel izin belgesi belediyece iptal edilir ve aynı eğitim öğretim yılında yeniden düzenlenemez (m. 13/5).
• Üç uyarıda iptal. Taşımacının yükümlülüklerine (m. 5/2) veya şoför ve rehberin görevlerine (m. 9/4) aykırılıkta mülki amir süre vererek uyarır; üçüncü uyarıda izin belgesi iptal edilir (m. 13/5).

Danıştay 8. Dairesi, bir öğrenciye ilişkin ciddi veli şikâyeti ve önceki uyarılar üzerine belediye encümenince iptal edilen okul servis aracı özel izin belgesinde hukuka aykırılık görmedi. Taşımacının belediye sınırı dışındaki bir okula da servis yaptığı hâlde Bakanlık yetki belgesi bulunmadığını ayrıca gerekçe yaptı ve izin iptalini hukuka aykırı bularak işlemi iptal eden bölge idare mahkemesi kararını bozdu (E.2025/4341 K.2026/665, 10.02.2026).

Belediye kararına karşı tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılır (2577 sayılı Kanun m. 7). Çocuğun servis kazasında yaralanması hâlinde tazminat için trafik kazası tazminatı yazısına bakılabilir.