Kurusıkı (ses ve gaz fişeği atabilen) silah için ateşli silahlardaki gibi taşıma veya bulundurma ruhsatı verilmez; satın almak için kolluktan yetki belgesi alınır ve silah aldıktan sonra bir ay içinde kolluğa götürülerek bildirim kartı düzenletilir. Yetki belgesi altı ay geçerlidir ve her belgeyle bir silah alınır. 18 yaşından küçüklere, ateşli silah suçundan hükümlülere ve kasten işlenen suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezası alanlara, yabancılara kurusıkı satılamaz. Kurusıkıyı üzerinde taşımak yasaktır; idari para cezası verilir ve silah kamuya geçirilir. 25 Aralık 2025'ten beri kurusıkıyla korku veya panik yaratacak şekilde ateş etmek altı aydan üç yıla kadar hapis gerektirir; kurusıkıyı gerçek silaha dönüştürmek izinsiz silah üretimi sayılır.
Kurallar 5729 sayılı Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silahlar Hakkında Kanunda ve 17 Aralık 2019 tarihli Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silahlar Hakkında Yönetmelikte yer alıyor. Kurusıkı, mermi çekirdeği, saçma veya katı cisim içeren fişek atamayacak şekilde üretilen ve 6136 sayılı Kanuna tabi silah niteliğinde olmayan silahtır (Yönetmelik m. 4/1-p). Bu yazı kurusıkı satın almak isteyenin, elinde kurusıkı bulunanın ve kurusıkıyla yakalanıp hakkında işlem yapılanın sorularını cevaplıyor.
Satın alma: yetki belgesi ve bildirim kartı
- Yetki belgesi: Kurusıkı satın almak isteyen kişi önce kolluktan yetki belgesi alır. Yönetmeliğe göre merkezi kayıt sisteminin devreye girmesinden sonra başvuru elektronik ortamda yapılır; e-Devlet'te Emniyet Genel Müdürlüğünün Silah Satın Alma Belgesi Başvurusu hizmeti bulunur. Belge altı ay geçerlidir ve her yetki belgesiyle bir adet silah alınabilir (Yönetmelik m. 14).
- Satın alma: Kurusıkı yalnız mermi, av malzemesi veya yivsiz tüfek satışı için ruhsatlandırılmış dağıtıcılardan, yetki belgesiyle alınır (m. 13, 15). Kutusunda yasal uyarı ve kullanım kılavuzu bulunur (m. 13/3).
- Bildirim kartı: Alıcı, fatura tarihinden itibaren bir ay içinde fatura ve silahla birlikte kolluk birimine başvurur; her silah için Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silah Bildirim Kartı düzenlenir (m. 15/2). Kanun da satın alan ve devralanların bir ay içinde mülki amire bildirimde bulunmasını zorunlu tutar (5729 sayılı Kanun m. 3/2).
Satıcılar sattıkları silahların cins, çap ve seri numarasını ve alıcının bilgilerini kolluğa bildirir (m. 13/2). Film, tiyatro, kutlama ve tören gibi etkinliklerde kullanılacak kurusıkıların izin işlemlerini Emniyet Genel Müdürlüğü yürütür (m. 15/3).
Kimlere satılamaz
- on sekiz yaşından küçükler,
- ateşli silahlarla işlenen suçlardan veya 6136 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hükümlü olanlar,
- kasten işlenen bir suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkûm olanlar (5729 sayılı Kanun m. 3/1-b),
- Türkiye'de ikamet eden yabancılar, turistler, mülteciler, şartlı mülteciler, ikincil koruma ve insani ikamet izni sahipleri ve geçici koruma altındakiler (Yönetmelik m. 14/3).
Şartları taşımayan veya yetki belgesi olmayan kişiye satış yapan dağıtıcının İçişleri Bakanlığınca verilen bayilik belgesi beş yıl süreyle iptal edilir (m. 14/4). Yönetmeliğe aykırı imal edilmiş kurusıkıların satılması da yasaktır (Kanun m. 3/1-c).
Taşıma, nakil ve devir
- Taşıma yasağı: Kurusıkıyı taşımak yasaktır (Kanun m. 3/1-a); aşağıdaki nakil şartları dışında yanında bulundurmak taşıma sayılır.
- Nakil: Silah ancak fişekleri boşaltılmış, anında kullanılamayacak ve kolay ulaşılamayacak şekilde, kutu içinde ve bildirim kartıyla nakledilebilir; satın alma ile bildirim arasındaki bir aylık sürede fatura veya devir sözleşmesiyle nakledilir. Bu şartlar dışında nakil, taşıma sayılır (Kanun m. 3/3; Yönetmelik m. 17). Bu usule uygun posta veya kargo ile gönderilebilir (m. 17/4).
- Devir: Devralan, yönetmeliğin Ek-5'indeki devir sözleşmesini düzenler ve yetki belgesine sahip olur; devir, devreden ve devralanın hazır bulunduğu kolluk biriminde yapılır, devralan adına bildirim kartı düzenlenir ve devredenin kaydı düşülür. Sahibi ölürse silah vasiyetname veya bütün mirasçıların muvafakatiyle mirasçılardan birine devredilir (m. 16).
Cezalar: taşıma, ateş etme, dönüştürme
| Fiil | Yaptırım |
|---|---|
| Kurusıkı taşımak, yasaklı kişiye satmak, bildirimde bulunmamak, usule aykırı nakletmek | İdari para cezası (Kanundaki tutar 500 TL, her yıl yeniden değerleme oranında artar) ve silahın kamuya geçirilmesi (5729 sayılı Kanun m. 4/2) |
| Kurusıkı reklamı veya kullanımını özendiren kampanya | İdari para cezası (Kanundaki tutar 5.000 TL) (m. 4/2) |
| İzinsiz veya gerçek silaha dönüştürülebilir şekilde imal etmek ya da satmak | Bir yıldan üç yıla kadar hapis ve 100-500 gün adli para cezası (m. 4/1) |
| Kurusıkıyla korku, kaygı veya panik yaratacak şekilde ateş etmek (25.12.2025 sonrası) | Altı aydan üç yıla kadar hapis; insanların toplu bulunduğu yerde yarı oranında artar (TCK m. 170/1, 170/2) |
| Kurusıkıyı gerçek silaha dönüştürmek (21.11.2024 sonrası) | İzinsiz silah üretimi cezası; vahim değilse üçte birden yarıya kadar indirim (6136 sayılı Kanun m. 12) |
| Dönüştürülmüş kurusıkıyı satın almak, taşımak, bulundurmak | Ruhsatsız silah suçu (6136 sayılı Kanun m. 13) |
İdari para cezasına ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine mahalli mülki amir karar verir (5729 sayılı Kanun m. 4/4); karara karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur (Kabahatler Kanunu m. 27). Havaya ateş etme suçunun ayrıntıları için havaya ateş etme cezası, ateşli silah suçları için 6136 sayılı Kanun ve ruhsatsız silah cezası yazısına bakınız.
Sık sorulan sorular
Kurusıkı silah için ruhsat gerekir mi?
Kurusıkı silah 6136 sayılı Kanuna tabi ateşli silah sayılmadığı için ona taşıma veya bulundurma ruhsatı verilmez. Satın almak için kolluktan alınan yetki belgesi gerekir; satın aldıktan sonra bir ay içinde fatura ve silahla kolluğa başvurulur ve her silah için bildirim kartı düzenlenir (Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silahlar Hakkında Yönetmelik m. 14, 15). İnternette "kurusıkı ruhsatı" diye aranan belgeler bu yetki belgesi ve bildirim kartıdır.
Kurusıkı satın alma yetki belgesi nasıl alınır?
Yönetmeliğe göre merkezi kayıt sisteminin devreye girmesinden sonra yetki belgesi başvurusu elektronik ortamda yapılır ve şartları taşıyanlara sistem üzerinden yetki belgesi hakkı verilir. Belge altı ay geçerlidir ve her yetki belgesiyle bir adet kurusıkı silah alınır (m. 14). e-Devlet'te Emniyet Genel Müdürlüğünün Silah Satın Alma Belgesi Başvurusu hizmeti bulunur. Silah yalnız mermi, av malzemesi veya yivsiz tüfek satışı için ruhsatlı dağıtıcılardan alınabilir (m. 13, 15).
Kimlere kurusıkı silah satılamaz?
On sekiz yaşından küçüklere, ateşli silahlarla işlenen veya 6136 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hükümlü olanlara ve kasten işlenen bir suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkûm olanlara satış yasaktır (5729 sayılı Kanun m. 3/1-b). Türkiye'de ikamet eden yabancılara, turistlere, mültecilere, ikincil koruma ve insani ikamet izni sahiplerine ve geçici koruma altındakilere de satılamaz (Yönetmelik m. 14/3).
Kurusıkı silah taşımak suç mu, cezası nedir?
Kurusıkı silahı taşımak 5729 sayılı Kanunun 3/1-a maddesine göre yasaktır. Bu yasağa aykırılık suç değil kabahattir: mahalli mülki amir idari para cezası verir ve silahın mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verir (m. 4/2, 4/4). Kanundaki tutar 500 TL'dir ve Kabahatler Kanunu gereğince her yıl yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. Silah, fişekleri boşaltılmış, anında kullanılamayacak şekilde kutu içinde ve bildirim kartıyla nakledilebilir; bunun dışında yanında bulundurmak taşıma sayılır (Kanun m. 3/3; Yönetmelik m. 17).
Kurusıkıyla havaya ateş etmenin cezası nedir?
25 Aralık 2025'ten beri ses ve gaz fişeği atabilen silahla kişilerde korku, kaygı veya panik yaratacak biçimde ateş eden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis cezası alır (Türk Ceza Kanunu m. 170/1, 7571 sayılı Kanunla yapılan değişiklik); fiil insanların toplu bulunduğu yerde işlenirse ceza yarı oranında artırılır (m. 170/2). Bu tarihten önceki fiillerde Yargıtay kurusıkıyı silah saymıyor ve fiil idari para cezası gerektiriyordu.
Kurusıkıyı gerçek silaha dönüştürmenin cezası nedir?
Kurusıkı silahı teknik özelliklerinde değişiklik yaparak 6136 sayılı Kanuna tabi silah hâline dönüştürmek, 21 Kasım 2024'ten beri izinsiz silah üretimi sayılır ve bu suçun cezalarıyla cezalandırılır; dönüştürülen silah sayı ve nitelik bakımından vahim değilse ceza üçte birden yarıya kadar indirilir (6136 sayılı Kanun m. 12). Dönüştürülmüş kurusıkıyı satın almak, taşımak veya bulundurmak da ruhsatsız silah suçudur (m. 13).
Kurusıkı silah başkasına satılabilir veya devredilebilir mi?
Evet, ama kolluk nezaretinde. Devralacak kişi yönetmeliğin Ek-5'indeki devir sözleşmesini düzenler; devralanın yetki belgesi olması zorunludur. Devir, sözleşme ve silahla birlikte, devreden ve devralanın hazır bulunduğu kolluk biriminde yapılır; devralan adına bildirim kartı düzenlenir, devredenin kaydı düşülür. Sahibi ölünce silah vasiyetnameye veya bütün mirasçıların muvafakatiyle mirasçılardan birine devredilir (Yönetmelik m. 16).
Muhammet Zeyd Targal
Balıkesir Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü mezunudur ve aynı üniversitenin Hukuk Fakültesinde öğrenimini sürdürmektedir. Targal Avukatlık Bürosunun hukukî yayın çalışmalarında yer almaktadır.
Başlıca hukukî kaynaklar
- 5729 sayılı Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silahlar Hakkında Kanun m. 1, 3, 4
- Ses ve Gaz Fişeği Atabilen Silahlar Hakkında Yönetmelik (RG 17.12.2019; değişik RG 21.08.2021) m. 4, 13-17
- 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun m. 12, 13
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 170 (7571 sayılı Kanunla değişik); 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m. 17/7, 27