Nişan evlenme dışında bir sebeple sona erince, nişanlıların ve ana-babalarının diğer nişanlıya verdiği alışılmışın dışındaki hediyeler geri istenebilir (TMK m. 122). Yargıtay'a göre nişan yüzüğü (alyans) dışındaki bütün altın, takı ve ziynet eşyaları bu kapsamdadır ve iadede nişanı kimin bozduğuna bakılmaz. Masraflar için maddi tazminat ve manevi tazminat ise ancak kusurlu taraftan istenir (TMK m. 120, 121). Bütün bu davalar nişanın bozulmasından itibaren bir yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 123).
Bu yazı nişan bozulunca takıların, hediyelerin ve masrafların ne olacağını Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 2025-2026 kararlarıyla anlatır.
Takılar ve hediyeler
- Geri isteme hakkı verene aittir: Nişanlıların birbirine, ana ve babanın ya da onlar gibi davrananların diğer nişanlıya verdiği alışılmışın dışındaki hediyeleri, verenler geri ister. Hediye aynen veya mislen geri verilemiyorsa sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır (TMK m. 122).
- Kusur aranmaz: İade için nişanın evlenme dışında herhangi bir sebeple sona ermesi yeterlidir; haklı sebep olup olmadığı ve kimin kusurlu olduğu önemli değildir. Nişanlılardan biri ölse bile hediyeler geri verilir (2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429, 17.09.2025).
- Alyans dışındaki bütün takılar: Yargıtay'ın yerleşik uygulamasında nişan yüzüğü dışındaki bütün altın, takı ve ziynet eşyaları alışılmışın dışında hediyedir (2. HD, E.2026/2520 K.2026/4879, 29.04.2026). Bu dosyada kadına nişanda 6 adet 22 ayar bilezik (toplam 120 gram), tuğralı kolye, tek taş yüzük ve alyans takılmıştı; ilk derece mahkemesi hepsinin bedeli olarak 67.830,84 TL'nin ödenmesine karar verdi. Yargıtay kararı yalnız alyans yönünden bozdu; erkeğe hediye edilen ve elinde olduğu kabul edilen saat için talebin de kabul edilmesi gerektiğini söyledi.
- Alışılmış hediyeler geri istenmez: Giyilmekle, kullanılmakla eskiyen ve tüketilen eşyalar alışılmış hediyedir. Nişan elbisesi, ayakkabı, kadın elbisesi ve küçük ev eşyalarının bedeline hükmedilmesi bozuldu (3. HD, E.2018/6306 K.2018/10612). Nişan yüzüğü (alyans) de bu kapsamda kabul ediliyor (2. HD, E.2026/2520 K.2026/4879).
Evlilik gerçekleştikten sonra düğünde takılan takılar ayrı kurallara tabidir: ziynet eşyası davası.
Takıyı kim ispatlar?
- Her türlü delil: Hediyenin verildiği ve iade edilmediği tanık, fotoğraf, video ve mesajlar dahil her türlü delille ispatlanabilir (2. HD, E.2026/2520 K.2026/4879).
- Kabul edilen takının iadesini davalı ispatlar: Davalı kendisine takı takıldığını kabul edip iade ettiğini savunursa, iadeyi o ispatlamak zorundadır. Yargıtay, kına gecesi görüntülerinde davalının üzerinde takı görünmemesinin takıları iade ettiği anlamına gelmediğini söyledi (3. HD, E.2016/19933 K.2018/6468).
- İade belgelenmeli: Bohçalar ve takılar karşılıklı geri verilirken bir liste yapılıp imzalatılması, sonradan çıkacak "iade edildi, edilmedi" uyuşmazlığını önler. Yargıtay, çeyrek altınların bozdurulup ortak hesaba yatırıldığı ve paylaşıldığı tanıklarla anlaşılan dosyada talebin ispatlanmadığını kabul etti (3. HD, E.2016/21682 K.2018/9357).
Masraflar: maddi tazminat
- Kusurlu taraftan: Nişanı haklı sebep olmadan bozan veya bozulmasına kendisine yükletilebilen bir sebeple yol açan taraf, diğerine evlenme amacıyla yaptığı harcamalar, katlandığı maddi fedakârlıklar ve nişan giderleri için dürüstlük kuralları çerçevesinde uygun bir tazminat öder. Ana ve baba da aynı şartlarla kendi harcamalarını isteyebilir (TMK m. 120).
- Menfi zarar: İstenebilen zarar, nişanlanılmasaydı uğranılmayacak zarardır. Harcamaların dürüstlük kuralına uygun yapılmış olması gerekir ve hâkim zararın tamamını değil uygun bir tazminatı verir (2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429).
- Elde kalan eşya istenmez: Davacının elinde kalan ve kullanabildiği eşyaların bedeli ayrıca tazminat olarak istenirse aynı değer iki kez alınmış olur. Yargıtay, nişanı mesajla bozan erkek aleyhine bu eşyalar için verilen maddi tazminatı bozdu (2. HD, E.2026/4820 K.2026/7213, 25.06.2026).
Manevi tazminat
Nişanın bozulması yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer taraftan uygun miktarda manevi tazminat isteyebilir (TMK m. 121). Yargıtay her nişan bozulmasının doğurduğu olağan üzüntüyü yeterli saymıyor; olağanın ötesinde bir saldırı arıyor:
| Karar | Olay | Sonuç |
|---|---|---|
| 2. HD, E.2025/10282 K.2026/1556 (11.02.2026) | Kına gecesinin ertesi günü, düğün hazırlığı sürerken erkek telefonla "ben evlilikten korkuyorum, yapamayacağım" diyerek düğüne gelmedi. | Kadının kişilik hakları ihlal edildi; manevi tazminatın reddi bozuldu. |
| 2. HD, E.2025/10904 K.2026/4780 (28.04.2026) | Davetiyeler dağıtılmış, kadın kına töreninde gelinlik giymişti; erkek, ailesinin kadına yönelik olumsuz davranışlarına sessiz kaldı ve nişan düğünden hemen önce bozuldu. | Olağan üzüntünün ötesine geçen saldırı; manevi tazminat verilmeli, bozma. |
| 2. HD, E.2026/4820 K.2026/7213 (25.06.2026) | Erkek, nişandan yaklaşık iki ay sonra mesajla nişanı bozdu ve kısa süre sonra başka biriyle evlendi. | Kişilik haklarının ağır zarar gördüğü ispatlanmadı; manevi tazminatın reddi onandı. |
Yargıtay, davetiyeler dağıtılıp düğün çevreye duyurulduktan veya düğüne çok kısa süre kaldıktan sonra nişanın haksız bozulmasında kişinin toplum içindeki saygınlığının zedelendiğini kabul ediyor (2. HD, E.2025/10904 K.2026/4780). Tazminat miktarı hakkaniyete uygun, ceza niteliğine bürünmeyen ve zenginleşme aracı olmayan ölçüde belirlenir (2. HD, E.2025/10282 K.2026/1556).
Süre, mahkeme ve kanun yolu
- Bir yıl: Nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK m. 123). Davalı zamanaşımını ileri sürerse mahkeme nişanın bozulduğu tarihi tespit edip bu itirazı önce karara bağlar (2. HD, E.2025/8445 K.2025/11777, 23.12.2025).
- Evlenmeye zorlama yok: Nişanlılık evlenmeye zorlamak için dava hakkı vermez; evlenmeden kaçınma için kararlaştırılan cayma tazminatı veya ceza şartı da dava edilemez, ama ödenmişse geri istenemez (TMK m. 119).
- Küçük ve kısıtlı: Nişanlanma, yasal temsilcinin rızası olmadıkça küçüğü veya kısıtlıyı bağlamaz (TMK m. 118/2).
- Mahkeme: Dava aile mahkemesinde açılır (4787 sayılı Kanun m. 4); aile mahkemesi bulunmayan yerde belirlenen asliye hukuk mahkemesi bakar (m. 2). Hediyeler, maddi ve manevi tazminat aynı davada istenebilir; karşı taraf da karşı dava açabilir.
- Kanun yolu: Dava değeri temyiz sınırının altındaysa bölge adliye mahkemesinin kararı kesindir. Sınır davanın açıldığı yıla göre uygulanır; Yargıtay 2026'da 2019'da açılan davalarda 58.800 TL, 2022'de açılanlarda 107.090 TL, 2023'te açılanlarda 238.730 TL sınırını uyguladı (2. HD, E.2025/8784 K.2026/103; E.2026/1653 K.2026/2651; E.2026/5713 K.2026/7046).
Sık sorulan sorular
Nişan bozulunca takılar kimde kalır?
Nişan evlenme dışında bir sebeple sona ererse, nişanlıların birbirine, ana ve babanın veya onlar gibi davrananların diğer nişanlıya verdiği alışılmışın dışındaki hediyeler, verenler tarafından geri istenebilir (TMK m. 122). Yargıtay nişan yüzüğü (alyans) dışındaki bütün altın, takı ve ziynet eşyalarını alışılmışın dışında sayıyor; bu takılar verene iade edilir (2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429; E.2026/2520 K.2026/4879).
Nişanı kim bozarsa altınlar ona mı kalır?
Hayır. Hediyelerin geri verilmesi davasında kusur aranmaz; nişanı kimin bozduğu, haklı bir sebep olup olmadığı önemli değildir (2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429; E.2026/2520 K.2026/4879). Nişanı bozan taraf da verdiği takıları geri isteyebilir. Kusur yalnız maddi ve manevi tazminat taleplerinde önem taşır.
Nişan yüzüğü geri verilir mi?
Kural olarak hayır. Yargıtay nişan yüzüğünü (alyansı) alışılmış hediye sayıyor ve ilk derece mahkemesinin alyansın da iadesine karar vermesini bozdu (2. HD, E.2026/2520 K.2026/4879). Aynı dosyada tek taş yüzük, bilezikler ve kolye için verilen iade kararı bozulmadı.
Nişan bozulunca hangi hediyeler geri verilmez?
Giyilmekle, kullanılmakla eskiyen ve tüketilen eşyalar alışılmış hediyedir ve geri istenemez. Yargıtay nişan elbisesi, ayakkabı ve kadın elbisesi gibi eşyaların bedeline hükmedilmesini hatalı buldu (3. HD, E.2018/6306 K.2018/10612). Hediyenin alışılmış sayılması yörenin örf ve âdetine ve tarafların mali durumuna göre değerinin fazla olmamasına bağlıdır.
Nişan bozulunca tazminat alınır mı?
Alınabilir, ama kusur şartıyla. Nişanı haklı sebep olmadan bozan veya bozulmasına sebep olan taraf, diğerinin evlenme amacıyla yaptığı harcamalar ve nişan giderleri için uygun bir maddi tazminat öder (TMK m. 120). Kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf ayrıca manevi tazminat ister (TMK m. 121). Yargıtay, düğün günü "evlilikten korkuyorum" diyerek cayan erkek aleyhine manevi tazminatın reddini bozdu (2. HD, E.2025/10282 K.2026/1556).
Nişan bozulunca masraflar geri alınır mı?
Kusurlu taraftan maddi tazminat olarak istenebilir; istenebilen zarar nişanlanılmasaydı uğranılmayacak zarardır (nişan giderleri, evlenme amacıyla yapılan harcamalar, katlanılan fedakârlıklar) ve hâkim tamamını değil uygun bir tazminatı verir (2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429). Elde kalan ve kullanılabilen eşyanın bedeli istenemez; Yargıtay bu yüzden bir maddi tazminat kararını bozdu (2. HD, E.2026/4820 K.2026/7213).
Nişan bozulma davası ne zaman açılmalı?
Nişanlılığın sona ermesinden doğan bütün dava hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK m. 123). Bu, hediyelerin iadesi, maddi ve manevi tazminat için geçerlidir. Zamanaşımını davalının ileri sürmesi gerekir; ileri sürülürse mahkeme önce nişanın hangi tarihte bozulduğunu tespit edip bu itirazı karara bağlar (2. HD, E.2025/8445 K.2025/11777).
Nişan töreni yapılmadan söz kesildiyse de bu kurallar uygulanır mı?
Evet, karşılıklı evlenme vaadi varsa. Nişanlanma evlenme vaadiyle olur ve şekle bağlı değildir; tören, yüzük takılması veya çevreye duyurulması geçerlilik şartı değil, yalnız ispatı kolaylaştıran olgulardır (TMK m. 118; 2. HD, E.2025/6945 K.2025/7429).
Nişan bozulma davası hangi mahkemede açılır?
Nişan Türk Medeni Kanunu'nun aile hukuku kitabında düzenlendiği için dava aile mahkemesinde açılır (4787 sayılı Kanun m. 4); aile mahkemesi bulunmayan yerde Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemesi bakar (m. 2). Dava değeri temyiz sınırının altındaysa bölge adliye mahkemesi kararı kesindir; Yargıtay 2026'da 2023'te açılan davalarda 238.730 TL sınırını uyguladı (2. HD, E.2026/5713 K.2026/7046).
Muhammet Zeyd Targal
Balıkesir Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü mezunudur ve aynı üniversitenin Hukuk Fakültesinde öğrenimini sürdürmektedir. Targal Avukatlık Bürosunun hukukî yayın çalışmalarında yer almaktadır.
Başlıca hukukî kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 6, 118-123
- 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun m. 2, 4; 6100 sayılı HMK m. 362
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E.2025/6945 K.2025/7429 (17.09.2025); E.2025/8445 K.2025/11777 (23.12.2025); E.2025/8784 K.2026/103 (12.01.2026); E.2025/10282 K.2026/1556 (11.02.2026); E.2026/1653 K.2026/2651 (09.03.2026); E.2025/10904 K.2026/4780 (28.04.2026); E.2026/2520 K.2026/4879 (29.04.2026); E.2026/5713 K.2026/7046 (23.06.2026); E.2026/4820 K.2026/7213 (25.06.2026)
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E.2016/19933 K.2018/6468 (06.06.2018); E.2016/21682 K.2018/9357 (02.10.2018); E.2018/6306 K.2018/10612 (25.10.2018)