Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, düğünde takılan her şeyin kadına ait olduğu yönündeki eski içtihadını değiştirdi. Önce tarafların anlaşmasına, anlaşma yoksa ispatlanan yerel örf ve âdete bakılır; bunlar da yoksa kadına ve erkeğe takılan her şey kural olarak takıldığı kişiye aittir, karşı cinse özgü takı o cinse verilmiş sayılır. Ziynetlerin kadında olmadığını kadın ispat eder. Ziynetler mevcutsa dava zamanaşımına uğramaz.

Bu yazı Yargıtay'ın 2025-2026 kararlarında tekrarladığı yeni ilkeyi, ispat kurallarını, zamanaşımını ve davanın nasıl açılacağını anlatır.

Eski kural ve yeni içtihat

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin önceki içtihatlarına göre aksine bir anlaşma veya örf ve âdet kuralı yoksa, düğünde kim tarafından hangi eşe ne takılırsa takılsın, ziynet eşyası, altın, döviz ve para hepsi kadına ait sayılıyordu. Daire, toplumun gelenek ve göreneklerinin değişmesi ve düğünlerde eşlere ortak bir hayat kurmaları için kadına özgü ziynetler dışında ekonomik değeri olan başka şeylerin de takılması nedeniyle içtihadını değiştirdi. Yeni ilkeler şunlardır (2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126; E.2025/8772 K.2026/3891; E.2025/10276 K.2026/5181; E.2026/136 K.2026/6720):

  1. Anlaşma: Taraflar arasında ziynetlerin paylaşımı konusunda bir anlaşma varsa paylaşım bu anlaşmaya göre yapılır.
  2. Örf ve âdet: Anlaşma yoksa ve yerel bir örf ve âdetin varlığı iddia ve ispat edilirse paylaşım bu kurala göre yapılır.
  3. Kural: Bunlar da yoksa erkeğe ve kadına takılan veya verilen ekonomik değerli her şey kural olarak kendilerine aittir.
  4. Cinse özgülük: Takılar içinde karşı cinse özgü bir şey varsa o cinse verilmiş sayılır. Çekişme varsa gerektiğinde bilirkişi incelemesi yapılır; her iki cinse uygun olduğu belirlenen takı, takıldığı eşe ait olur.
  5. Takı sandığı: Takı sandığına veya torbasına konulan ekonomik değerli şey bir cinse özgüyse o cinse, her iki cinse uygunsa ortak kabul edilir.

Ziynetler eşin kişisel kullanımına yarayan eşya olarak kişisel maldır (TMK m. 220) ve mal paylaşımında edinilmiş mallara katılmaz.

HMK m. 190, TMK m. 222

İspat yükü ve deliller

İspat yükü, hayatın olağan akışına aykırı bir durumu ileri süren tarafa düşer; belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden de iddiasını ispatla yükümlüdür (TMK m. 222/1). Yargıtay'a göre olağan olan, kadına özgü ziynetlerin kadının kendi korumasında bulunmasıdır. Bu nedenle ziynetlerin erkek tarafından alındığını, bozdurulup harcandığını veya evde bırakılmak zorunda kalındığını ileri süren kadın bunu ispat etmelidir; ziynetlerin varlığı ve kadında olmadığı şüpheye yer bırakmayacak biçimde ortaya konmalıdır (2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126).

  • Deliller: Düğün videosu ve fotoğrafları, takı listesi, tanıklar, kuyumcu satış kayıtları, altının bozdurulduğu tarihe ait banka hareketleri ve mesajlar.
  • Harcama: Tanıklarla ziynetlerin ev borcu ve düğün masraflarına harcandığı ve kadına geri verilmediği ispatlanırsa kadının talebi haklı bulunur (E.2025/4787 K.2025/11126).
  • Talep sınırı: Hâkim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; istenenden fazlasına karar veremez (HMK m. 26/1). Talep edilen ziynetlerin tamamı dilekçede yazılmalıdır.

Zamanaşımı

Yargıtay, ziynet ve çeyiz eşyası davasının mülkiyet hakkına dayanan bir istihkak davası olduğunu belirtir. Buna göre (6. HD, E.2010/12982 K.2011/5634):

  • Ziynetler mevcutsa uyuşmazlık mülkiyet hakkına dayandığından zamanaşımı söz konusu olmaz.
  • Ziynetler mevcut değilse istem tazminata dönüştüğü için 10 yıllık zamanaşımı uygulanır; evlilik sürdükçe eşler arasında zamanaşımı işlemez.
  • Boşanmadan doğan dava hakları için öngörülen 1 yıllık zamanaşımı (TMK m. 178) ziynet davasına uygulanmaz.

Dava nasıl açılır?

  • Mahkeme: Dava aile mahkemesinde, aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesinde açılır; boşanma davasıyla birlikte veya ayrıca açılabilir.
  • Talep: Ziynetlerin aynen iadesi, bu mümkün değilse dava tarihindeki bedelinin ödenmesi istenir. Her ziynetin türü, adedi, gramı ve ayarı dilekçede yazılmalıdır.
  • Harç: Bedel talebi değer üzerinden nispi harca tabidir; hesaplama dava masrafları 2026 yazısında.
  • Temyiz sınırı: Ziynet alacağının dava tarihindeki değeri temyiz sınırının (2026'da açılan davalarda 682.000 TL) altında kalırsa bölge adliye mahkemesinin istinafı esastan reddeden kararı kesindir; Yargıtay bu nedenle temyiz dilekçelerini miktardan reddetmektedir (2. HD, E.2026/1168 K.2026/2637). Bölge adliye mahkemesi istinafı kabul edip yeniden esas hakkında karar vermişse durum farklıdır: Anayasa Mahkemesi bu hâlde temyiz yolunu kapatan kuralı iptal etti (E.2026/49, K.2026/48; RG 21.05.2026) ve 31 Temmuz 2026'da eklenen HMK m. 362/3'e göre kararın kabul veya ret edilen kısmı istinaf sınırını aşıyorsa karar temyiz edilebilir; iki karar arasındaki fark istinaf sınırını aşmıyorsa ya da karar yalnız yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkinse temyiz yolu kapalıdır.

Boşanma davasının süresi boşanma davası ne kadar sürer, anlaşmalı boşanma protokolünde ziynetlerin düzenlenmesi anlaşmalı boşanma şartları yazısında anlatılmıştır.

Sık sorulan sorular

Düğünde takılan altınlar boşanmada kimin?

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin değişen içtihadına göre önce tarafların paylaşım konusundaki anlaşmasına bakılır. Anlaşma yoksa, yerel örf ve âdet iddia ve ispat edilmişse ona göre paylaşılır. Bunlar da yoksa erkeğe ve kadına takılan veya verilen her şey kural olarak kendilerine aittir; karşı cinse özgü bir takı o cinse verilmiş sayılır, her iki cinse uygun takı ise takıldığı eşe ait olur (Yargıtay 2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126; E.2025/8772 K.2026/3891).

Takı sandığına konan altınlar kimin?

Yargıtay'ın yeni ilkesine göre takı sandığına veya torbasına konulan ekonomik değerli şey kadına ya da erkeğe özgüyse o cinse verilmiş sayılır; her iki cinse uygun olduğu belirlenirse ortak kabul edilir. Bir takının hangi cinse özgü olduğu konusunda çekişme varsa mahkeme gerektiğinde bilirkişi incelemesi yaptırır (2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126).

Ziynet eşyası davasında ispat yükü kimde?

Olağan olan, kadına özgü ziynetlerin kadının kendi korumasında bulunmasıdır. Bunun aksini, yani ziynetlerin erkek tarafından alındığını veya bozdurulup harcandığını ileri süren kadın bunu ispatla yükümlüdür; ziynetlerin varlığı ve kadında olmadığı şüpheye yer bırakmayacak biçimde ispatlanmalıdır (HMK m. 190; TMK m. 222; 2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126). Tanık beyanları, düğün videosu ve fotoğrafları, kuyumcu ve banka kayıtları başlıca delillerdir.

Ziynet eşyası davası zamanaşımına uğrar mı?

Ziynet davası mülkiyet hakkına dayanan bir istihkak davasıdır. Yargıtay'a göre ziynetler mevcutsa zamanaşımı söz konusu olmaz; mevcut değilse istem tazminata dönüştüğü için 10 yıllık zamanaşımı uygulanır ve evlilik sürdükçe eşler arasında zamanaşımı işlemez. Boşanmadan doğan dava hakları için öngörülen 1 yıllık süre (TMK m. 178) ziynet davasına uygulanmaz (6. HD, E.2010/12982 K.2011/5634).

Ziynet eşyası davası ne zaman açılır?

Ziynet davası boşanma davasıyla birlikte veya boşanma davasından ayrı ve sonra açılabilir. Dava aile mahkemesinde, aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesinde görülür. Talep, ziynetlerin aynen iadesi, bu mümkün değilse dava tarihindeki bedelinin ödenmesi şeklinde kurulur; ziynetler tür, gram ve ayar olarak dava dilekçesinde tek tek sayılmalıdır.

Erkek altınları borca veya ev alımına harcadıysa ne olur?

Kadına ait ziynetlerin, kadına geri verilmeden erkek tarafından ev borcu, düğün masrafı veya başka bir harcama için kullanıldığı ispatlanırsa kadın bunların iadesini veya bedelini isteyebilir. Yargıtay, tanık beyanlarıyla ziynetlerin ev borcu ve düğün masraflarına harcandığının ve kadına verilmediğinin ispatlandığı bir dosyada kadının talebini haklı bulmuştur (2. HD, E.2025/4787 K.2025/11126).

Muhammet Zeyd Targal
Yazar

Muhammet Zeyd Targal

Balıkesir Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü mezunudur ve aynı üniversitenin Hukuk Fakültesinde öğrenimini sürdürmektedir. Targal Avukatlık Bürosunun hukukî yayın çalışmalarında yer almaktadır.

Başlıca hukukî kaynaklar

  1. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E.2025/4787 K.2025/11126 (11.12.2025); E.2026/1168 K.2026/2637 (09.03.2026); E.2025/8772 K.2026/3891 (09.04.2026); E.2025/10276 K.2026/5181 (06.05.2026); E.2026/136 K.2026/6720 (16.06.2026)
  2. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E.2010/12982 K.2011/5634 (02.05.2011)
  3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 178, 220, 222; 6100 sayılı HMK m. 26, 190