Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvuru Formu: Doldurulmuş Örnek (2026)

Bireysel başvuru formu yedi bölümden oluşur

Aşağıdaki tablo formun bölümlerini ve her bölüme ne yazıldığını gösterir. Örnek bu sırayı izler:

Formun asıl yükünü IV. bölüm taşır. Komisyon kabul edilebilirliğe çoğunlukla bu bölümdeki anlatıma ve eklere bakarak karar verir. Her alanın ayrıntılı açıklaması AYM bireysel başvuru formu nasıl doldurulur yazısında.

Örnek olay: lehe tanık beyanı gerekçede hiç tartışılmadı

Başvurucu, bir iş yerinin önündeki kavgada mağduru bıçakla yaraladığı iddiasıyla yargılandı. Olay saatinde başka bir ilçede olduğunu savundu. Bu savunmayı destekleyen tanık beyanı ve HTS raporu dosyadaydı. Tablo, örnek dosyanın başvuruya kadar geçen aşamalarını gösterir:

Başvurunun dayanağı tek bir şikâyettir: sonucu değiştirebilecek nitelikteki savunma, ne ilk derece mahkemesinin ne de bölge adliye mahkemesinin kararında cevaplandı. Anayasa Mahkemesi bu tür şikâyeti gerekçeli karar hakkı kapsamında, Anayasa'nın 36. maddesi ile 141. maddesinin üçüncü fıkrası birlikte okunarak inceler (Serdar Uzel [GK], § 25).

I. Genel bilgiler ve dizi pusulası

Dizi pusulası, forma eklenen belgelerin tarih sırasıyla numaralandırılmış listesidir; her belgenin sayfa numarası gösterilir (İçtüzük m. 60/3; Kılavuz, I-D). Örnekte bölüm şöyle doldurulur:

II-III. Başvurucu ve temsilci bilgileri

Başvurucu bölümüne T.C. kimlik numarası, nüfus cüzdanındaki ad ve soyad, anne ve baba adı, doğum tarihi ve yeri, cinsiyet, uyruk, meslek, adres, telefon ve e-posta yazılır; ad ve soyad kısaltılmaz (Kılavuz, II). Başvuru avukatla yapılıyorsa temsilci bölümüne avukatın vekâletnamedeki adı, kayıtlı olduğu baro, sicil numarası ve yazışma adresi yazılır ve vekâletname forma eklenir (6216 sayılı Kanun m. 47/4). Avukat varsa Mahkemenin tebligatları avukata yapılır (İçtüzük m. 61/2). Avukat zorunlu değildir; kişi bu bölümü boş bırakıp başvuruyu kendisi yapabilir.

IV-A. Olaylar ve başvuru yollarının tüketilmesi

Bu alana olaylar ve başvuru yollarının aşamaları tarih sırasıyla, açık ve özet biçimde yazılır (Kılavuz, IV-A). Anlatım, şikâyetin derece mahkemelerinde nerede ileri sürüldüğünü de gösterir; Komisyon başvuru yollarının tüketilip tüketilmediğine buradan bakar:

IV-B. Nihai karar ve öğrenme tarihi

Bu alan sürenin hesabına esas olur. Kesin kararı veren mahkeme, kararın tarihi ve esas-karar numarası ile tebliğ ya da öğrenme tarihi yazılır; tarihi gösteren belge forma eklenir (Kılavuz, IV-B). Süre tebliğden değil öğrenmeden başlar: Kararın UYAP'ta açıldığı gün öğrenme günüdür ve avukatın öğrenmesi başvurucunun öğrenmesi sayılır.

Örnekte otuz günlük süre 14 Eylül'den başlar ve 14 Ekim 2026'da biter. Tebliğ tarihi esas alınsaydı son gün 21 Ekim sanılırdı; bu hata başvurunun süre aşımı nedeniyle reddine yol açar. Hesap için bireysel başvuru süresi hesaplama aracı; kurallar AYM başvuru süresi ne zaman başlar yazısında.

IV-C. Hangi hakkın neden ihlal edildiği

Kılavuz bu alanda her hakkın "Haklar" başlığı altında ayrı ayrı yazılmasını; olaylarla hak arasındaki bağın, gerekçeler ve delillerle birlikte açık ve sade biçimde kurulmasını ister (Kılavuz, IV-C). Örnekte tek bir şikâyet vardır. Başvurucu kararın yanlış olduğunu değil, sonucu değiştirebilecek bir savunmanın cevapsız bırakıldığını anlatır:

Örnekteki paragraflar dört soruya cevap verir: savunma neydi, neden sonucu değiştirebilirdi, derece mahkemelerinde nerede ileri sürüldü ve hangi kararda cevapsız kaldı. Bu bağı kurmadan yalnız delillerin yeniden değerlendirilmesini isteyen şikâyeti Mahkeme, açık bir keyfîlik bulunmadıkça incelemez (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, § 42). Mahkemenin bu alandaki diğer kararları gerekçeli karar hakkı sayfasında.

V. Diğer bilgiler: mazeret, tedbir, gizlilik, adli yardım

Örnekte başvuru süresinde yapıldığı için mazeret alanı boş kalır. Tedbir, başvurucunun yaşamına ya da maddi veya manevi varlığına yönelik ciddi bir tehlike varsa istenir (İçtüzük m. 73); örnekte böyle bir tehlike ileri sürülmediği için tedbir istenmez. Kimliğinin kamuya açık belgelerde gizli tutulmasını isteyen başvurucu gerekçesini yazar (kimlik gizliliği). Harcı ödeyemeyen başvurucu adli yardım ister ve mali durumunu gösteren belgeleri ekler; örnekte harç ödendiği için bu alan da boştur.

VI. Sonuç talepleri

Talepler maddeler hâlinde yazılır: ihlal tespiti, yeniden yargılama, tazminat ve yargılama giderleri (Kılavuz, VI). İhlal bir mahkeme kararından kaynaklanıyorsa Mahkeme kural olarak yeniden yargılama yapılmak üzere kararı ilgili mahkemeye gönderir (6216 sayılı Kanun m. 50/2).

Mahkeme tazminatı formdaki taleple sınırlı olarak inceler; talep yazılmazsa tazminata hükmetmez. Gerekçeli karar hakkı ihlallerinde Mahkeme yeniden yargılamayı genellikle yeterli giderim sayar: Kararlar Bilgi Bankasında yayımlanan 2024-2026 tarihli ve konusu gerekçeli karar hakkı olan 333 ihlal kararının 238'inde tazminat talebi reddedildi, 21'inde manevi tazminata hükmedildi. Serdar Uzel kararında da Mahkeme 1.000.000 TL maddi ve 1.000.000 TL manevi tazminat talebini, yeniden yargılamanın yeterli giderim sağlayacağı gerekçesiyle reddetti; harç ve 40.000 TL vekâlet ücretinden oluşan yargılama giderinin ödenmesine karar verdi (§§ 42-45 ve hüküm). Tazminat talebinin nasıl yazılacağı AYM'de tazminat talebi yazısında.

VII. Beyan, imza ve ekler

Formun doldurulduğu tarih yazılır ve form başvurucu ya da temsilcisi tarafından imzalanır; imzasız ya da asıl olmayan form işleme konulmaz (Kılavuz, VII). Başvuru tarihi formdaki tarih değil, formun teslim edilip alındı belgesinin verildiği gündür (İçtüzük m. 63/2). Zorunlu ekler vekâletname, harç makbuzu, öğrenme tarihini gösteren belge ve şikâyeti temellendiren belgelerdir (İçtüzük m. 59/3). Ekler dizi pusulasındaki sırayla, numaralandırılmış olarak forma eklenir.