Kaçak Su Kullanma Cezası 2026: Abonesiz Su, Sayaç Öncesi Bağlantı, 1-3 Yıl Hapis, Zararı Ödeyince Dava Açılmaması ve Belediye Cezası

Kaçak su ne zaman suçtur

Türk Ceza Kanunu'nun 163/3. maddesi 2012'de 6352 sayılı Kanunla eklendi: abonelik esasına göre yararlanılabilen elektrik enerjisinin, suyun veya doğal gazın sahibinin rızası olmaksızın ve tüketim miktarının belirlenmesini engelleyecek şekilde tüketilmesi hâlinde kişi hakkında bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Aynı Kanunla elektrik hırsızlığına ilişkin 142/1-f hükmü kaldırıldı; enerji ve su kullanımı tek bir suç tipinde toplandı.

Suçun üç unsuru vardır: abonelik esasına göre sunulan su, idarenin rızasının olmaması ve tüketimin ölçülmesinin engellenmesi. Tipik örnekler şunlardır:

• Sayaçtan önce şebeke hattına "T" veya ara boru takarak sayaçtan geçmeyen su kullanmak,
• Sayaca müdahale ederek tüketimi düşük göstermek,
• İdarenin kestiği veya kesme aparatı taktığı sayacı izinsiz açıp suyu ölçülmeden kullanmak,
• Abone olmadan şebekeden doğrudan su çekmek.

Yargıtay: sayaç, kast ve bilirkişi

1. Sayaçtan geçen su. Yargıtay 2. Ceza Dairesine göre kullanılan su sayaçtan geçiyorsa, sayaca müdahale yoksa ve tüketim ihtilafsız dönemlerle ve kurulu güçle uyumluysa karşılıksız yararlanma kastı bulunmadığından beraat kararı verilmelidir (E.2022/5229, K.2024/15625).
2. Kayıt dışı sayaç. İdareye kayıtlı olmayan sayacın kullanıcı tarafından istendiği zaman değiştirilebileceği dikkate alınarak, kurulu güç tespit edilir, abonesiz dönemde olağan kullanıma göre tüketilebilecek ortalama su miktarı bilirkişiye hesaplatılır ve kayıtsız sayaçtan geçen tüketimle uyumlu olup olmadığı belirlenir; kast bu karşılaştırmaya göre tespit edilir (E.2020/3373, K.2020/13391; E.2022/12429, K.2022/21638).
3. Sayaç öncesi bağlantı. Bilirkişinin sayaçtan önce, sayaçtan geçmeyen bir boru bağlantısı ve bu bağlantıyla tanker doldurulduğunu tespit ettiği olayda Yargıtay, suyun sayaçtan geçmemesi veya tüketimin işletmenin ihtiyacıyla uyumsuz olması hâlinde kastın varlığının kabul edileceğini belirtti (E.2022/5229, K.2024/15625).
4. Zincirleme suç. Aynı yerde farklı tarihlerde tutulan tutanaklar için, her iddianameye kadar olan eylemler tek bir zincirleme suç, iddianameden sonraki eylemler ayrı suç sayılır (Türk Ceza Kanunu m. 43; E.2022/12429, K.2022/21638).

Zararı ödemek: dava açılmaması ve indirim

Karşılıksız yararlanma suçunda fail, azmettiren veya yardım eden, pişmanlık göstererek idarenin uğradığı zararı soruşturma tamamlanmadan önce tamamen tazmin ederse kamu davası açılmaz; zarar hüküm verilinceye kadar tamamen ödenirse ceza üçte birine kadar indirilir. Kişi bu hükümden ikiden fazla yararlanamaz (Türk Ceza Kanunu m. 168/5). Yargıtay bu hükmün uygulanmasına ilişkin şu kuralları koydu:

• Ödenecek tutar. Savcılık, idarenin vergili ve cezasız gerçek zararını bilirkişiye hesaplatır, tutarı belirterek şüpheliye usulüne uygun süre verir ve bu tutarı soruşturma tamamlanmadan öderse kamu davası açılmayacağını bildirir (2. Ceza Dairesi, E.2022/5229, K.2024/15625).
• Dava şartı. Bu ödeme bir dava şartıdır. Soruşturmada ihtar yapılmamış olsa bile kovuşturma aşamasında zarar tamamen karşılanırsa, ödeme soruşturmada yapılmış gibi kabul edilerek kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden düşme kararı verilir (CMK m. 223/8).
• Vergisiz tutar yetmez. Bir dosyada savcılık bilirkişinin hesapladığı küçük "vergisiz borç" üzerinden ön ödeme önermiş ve ödeme üzerine kovuşturmaya yer olmadığına karar vermişti. Yargıtay, suçun ön ödeme kapsamında olmadığını ve ödenmesi gerekenin vergili ve cezasız gerçek zarar olduğunu belirterek kararı bozdu (E.2022/10963, K.2022/19791).

İhtar usulüne ilişkin bir uyuşmazlıkta bölge adliye mahkemesinin direnmesi üzerine Yargıtay 2. Ceza Dairesi bozma kararında ısrar etti ve dosyayı 18 Mayıs 2026'da Ceza Genel Kuruluna gönderdi (E.2025/16468, K.2026/9633).

Belediyenin kaçak su cezası ve yargı yolu

Ceza davasından ayrı olarak su idaresi, kendi tarifeler yönetmeliğine göre kaçak kullanılan su için bedel tahakkuk ettirir; bazı belediyeler encümen kararıyla idari para cezası da verir. Bu iki işlemin yargı yolu farklıdır:

• Encümenin idari para cezası. Belediye encümeninin kaçak su nedeniyle verdiği idari para cezası, kamu gücü kullanılarak tek taraflı tesis edilen bir idari işlemdir ve abonelik sözleşmesinden doğmaz. Danıştay 8. Dairesi, 351.734,40 TL'lik böyle bir cezaya karşı açılan davayı görev yönünden reddeden kararı bozdu; uyuşmazlık idari yargının görevindedir (E.2021/7070, K.2022/1487). Dava, tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde açılır.
• Sözleşmeye dayalı bedel. Abone ile su idaresi arasındaki sözleşmeye dayanan kaçak su bedeli uyuşmazlıklarında ise adli yargı yolu gündeme gelir. Hangi yolun izleneceği, tahakkukun encümen kararı mı yoksa abonelik ilişkisine dayalı bir fatura mı olduğuna göre belirlenir.

Tutanak ve savunma

Kaçak su tutanağında sayacın yeri ve seri numarası, bağlantının şekli, endeks, tespit tarihi ve kullanılan alan yazılı olmalıdır. Savunmada şu noktalar delilleriyle ileri sürülür ve keşif ile bilirkişi incelemesi istenir:

• Suyun sayaçtan geçip geçmediği ve sayaca müdahale bulunup bulunmadığı,
• Abonesiz dönemin süresi ve abonelik başvurusunun ne zaman yapıldığı,
• Tüketimin ihtilafsız dönemlerle ve işyerinin veya konutun kurulu gücüyle uyumlu olup olmadığı,
• Kullanımın şüpheliye mi yoksa başka bir kiracı veya malike mi ait olduğu.

Kast tartışmalı olsa bile, vergili ve cezasız gerçek zararın soruşturma tamamlanmadan ödenmesi kamu davası açılmasını önler; Kanun bu imkândan en çok iki kez yararlanılmasına izin verir.