Nakit verilen kira depozitosu, sözleşmede aksine bir hüküm yoksa güncellenerek iade edilir. Yargıtay'ın yöntemine göre depozitonun başlangıçtaki kira bedeline oranı bulunur ve bu oran sözleşmenin sona erdiği tarihteki kira bedeline uygulanır. Sözleşmede "depozitodan faiz veya fazlalık istenemez" gibi açık bir hüküm varsa güncelleme yapılmaz. Depozito, kiralanan tahliye edilip teslim edildikten sonra ödenmemiş kira, fatura ve kötü kullanım zararı düşülerek iade edilir; olağan eskime için kesinti yapılamaz.

Bu yazı Türk Borçlar Kanunu'nun güvenceye ilişkin 342. maddesini ve Yargıtay'ın 2013-2026 arasındaki kararlarını birlikte okuyarak depozitonun ne kadar, ne zaman ve kimden geri alınacağını anlatır.

Kanun ne diyor?

Türk Borçlar Kanunu'nun 342. maddesi konut ve çatılı işyeri kiralarında güvenceyi şöyle düzenler:

  • Üst sınır: Güvence üç aylık kira bedelini aşamaz.
  • Banka şartı: Güvence para ise kiracı onu kiraya verenin onayı olmadan çekilemeyecek şekilde vadeli bir tasarruf hesabına yatırır; kıymetli evrak ise bir bankaya depo eder.
  • Geri verme: Banka güvenceyi ancak iki tarafın rızasıyla, icra takibinin kesinleşmesiyle veya kesinleşmiş mahkeme kararıyla geri verir.
  • Üç ay kuralı: Kiraya veren, sözleşmenin sona ermesini izleyen 3 ay içinde kiracıya karşı kira sözleşmesiyle ilgili dava veya takip açtığını bankaya yazılı bildirmezse, banka güvenceyi kiracının istemiyle geri vermek zorundadır.

Uygulamada depozito çoğu zaman bankaya yatırılmadan doğrudan ev sahibine nakit veya havaleyle verilir. Bu durumda ev sahibi parayı kullanmış olur ve uyuşmazlık, iade edilecek tutarın ne olacağı üzerinde çıkar.

Yargıtay 6. HD ve 3. HD

Güncel değer nasıl hesaplanır?

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, nakit verilen depozitonun iadesi davalarında mahkemelerden güncel depozito bedelini şu yöntemle belirlemelerini istemiştir (E.2012/15914 K.2013/9504; E.2014/2287 K.2014/4118; E.2015/9280 K.2016/4902):

  1. Sözleşmenin başladığı tarihteki aylık kira bedeli esas alınır.
  2. Depozitonun bu kira bedeline oranı bulunur.
  3. Bu oran, sözleşmenin sona erdiği tarihteki kira bedeline uygulanır; çıkan tutar güncel depozito bedelidir.

Örnek: Kira başlangıçta aylık 10.000 TL, verilen depozito 20.000 TL ise oran 2'dir. Sözleşme sona erdiğinde aylık kira 30.000 TL ise güncel depozito 2 × 30.000 = 60.000 TL'dir.

Bu kuralın iki önemli sınırı vardır:

  • Sözleşmede açık hüküm: Sözleşmede kiracının depozitodan faiz veya herhangi bir fazlalık isteyemeyeceği kararlaştırılmışsa Yargıtay 3. Hukuk Dairesi depozitonun güncellenmesini doğru bulmamıştır (E.2021/5500 K.2021/10204). Bu dosyada sonunda depozitonun yatırılan tutarı ve dava tarihinden itibaren yasal faizi hüküm altına alınmış, karar 2026'da onanmıştır (E.2025/4700 K.2026/1598).
  • Döviz karşılığı: Depozito Türk lirasıyla ödenmiş olsa da sözleşmede ödeme günündeki döviz karşılığı yazılmışsa, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi depozitonun o döviz üzerinden iadesine hükmedilmesini onamıştır (E.2025/5661 K.2026/2584).

Sözleşmedeki depozito maddesi bu nedenle iade tutarını doğrudan belirler; iade istenmeden önce maddenin tam metni okunmalıdır.

Ne zaman iade edilir?

Depozitonun iadesi için kira sözleşmesinin sona ermesi ve kiralananın tahliye edilerek kiraya verene teslim edilmesi gerekir; teslim gerçekleşmedikçe kiraya verenin iade borcu doğmaz (Yargıtay 3. HD, E.2025/3426 K.2026/1556). Teslim anahtarın verilmesiyle ve tercihen bir teslim tutanağıyla belgelenmelidir. Kiracı anahtarı teslim etmekte zorlanırsa noter aracılığıyla teslim yoluna gidebilir.

Kiralananı sonradan satın alan yeni malik, önceki malikin halefi olarak depozitoyu iade etmekle yükümlüdür; depozitoyu eski malikten almamış olması kiracıya karşı savunma olamaz (6. HD, E.2014/2287 K.2014/4118).

Hangi kesintiler yapılabilir?

  • Ödenmemiş borçlar: Ödenmemiş kira, aidat, elektrik, su ve doğalgaz borçları güncel depozitodan düşülebilir.
  • Kötü kullanım zararı: Kiracı sözleşmeye uygun kullanmadan doğan eskime ve bozulmalardan sorumlu değildir; yalnız kötü kullanımdan doğan zarardan sorumludur (TBK m. 334). Yargıtay, istenen her hasar kaleminin olağan kullanımdan mı kötü kullanımdan mı doğduğunun incelenmesini ve kötü kullanım zararından kullanma süresine göre yıpranma payı düşülmesini istemektedir (3. HD, E.2025/6214 K.2026/3472).
  • Ev sahibinin bildirim yükümlülüğü: Kiraya veren, teslim sırasında kiralananın durumunu gözden geçirip kiracının sorumlu olduğu eksiklikleri ona hemen yazılı bildirmek zorundadır; bildirmezse kiracı her türlü sorumluluktan kurtulur. Olağan incelemeyle anlaşılamayan gizli eksiklikler bunun dışındadır (TBK m. 335).
  • Erken tahliye: Kiracı sözleşme süresinden önce çıkarsa, kiralananın aynı koşullarla yeniden kiraya verilebileceği makul süre için kira bedelinden sorumlu olabilir; bu tutar depozitodan mahsup edilebilir (TBK m. 325; 6. HD, E.2015/9280 K.2016/4902).

Kiracının önceden olağan kullanım dışında başka bir tazminat ödeyeceğini taahhüt ettiği anlaşmalar geçersizdir (TBK m. 334/2).

Ev sahibi vermezse

  1. Belge toplayın: Kira sözleşmesi, depozito ödemesinin dekontu veya makbuzu, teslim tutanağı, teslim günü çekilen fotoğraf ve videolar ile son kira bedelini gösteren ödeme kayıtları.
  2. İhtarname: Noter aracılığıyla güncel depozito tutarının belirli bir süre içinde iadesini isteyin.
  3. Arabuluculuk: Kira ilişkisinden doğan alacak davası açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (6325 s. K. m. 18/B). Taraflardan biri ilk toplantıya katılmazsa yargılama giderlerinden sorumlu tutulabilir; ayrıntılar arabuluculuk ilk toplantıya katılmama yazısında.
  4. Dava: Anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesinde alacak davası açılır. Güncellenmiş tutar bilirkişi hesabına bağlı olduğundan dava belirsiz alacak olarak açılmak istenebilir; 2026'daki usul değişikliği için belirsiz alacak davası kaldırıldı mı yazısına bakın. Harç ve gider avansı dava masrafları yazısında.

Kiracıyı çıkarmak isteyen ev sahibinin yolları ve tahliye davası süreleri kiracı nasıl çıkarılır yazısında anlatılmıştır.

Sık sorulan sorular

Depozito güncel kira bedeliyle mi iade edilir?

Nakit verilen ve bankaya yatırılmayan depozitoda, sözleşmede aksine hüküm yoksa Yargıtay güncellenmiş değerin iadesine hükmedilmesini istemiştir: depozitonun sözleşme başındaki kira bedeline oranı belirlenir ve bu oran sözleşmenin sona erdiği tarihteki kira bedeline uygulanır (Yargıtay 6. HD, E.2014/2287 K.2014/4118; E.2015/9280 K.2016/4902). Sözleşmede depozitodan faiz veya fazlalık istenemeyeceği açıkça yazılmışsa güncelleme yapılmaz (3. HD, E.2021/5500 K.2021/10204).

Kiracı çıkarken depozitoyu ne kadar alır?

Güncellenmiş depozito tutarından ödenmemiş kira, aidat ve faturalar ile kötü kullanımdan doğan zarar düşülür; kalan kiracıya iade edilir. Örneğin başlangıçta aylık kira 10.000 TL iken 20.000 TL depozito verildiyse oran 2'dir; sözleşme sona erdiğinde kira 30.000 TL ise iade edilecek güncel depozito 60.000 TL olarak hesaplanır. Olağan kullanımdan doğan eskime ve bozulma için kesinti yapılamaz (TBK m. 334).

Ev sahibi depozitoyu vermiyorsa ne yapılmalı?

Önce noter ihtarnamesiyle iade istenir. Ev sahibi ödemezse kira ilişkisinden doğan bu alacak için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur (6325 s. K. m. 18/B). Arabuluculukta anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesinde alacak davası açılır. Depozito Türk Borçlar Kanunu'na uygun olarak bankaya yatırılmışsa, kiraya veren sözleşmenin bitiminden itibaren 3 ay içinde dava veya takip açtığını bankaya bildirmezse banka depozitoyu kiracının istemiyle geri verir (TBK m. 342).

Ev sahibi evi sattıysa depozitoyu kim iade eder?

Kiralananı satın alan yeni malik kira sözleşmesinde kiraya verenin yerine geçer. Yargıtay, yeni malikin önceki malikin halefi olarak depozitoyu iade etmekle yükümlü olduğunu açıkça belirtmiştir; yeni malikin depozitoyu eski malikten teslim almamış olması kiracıya karşı savunma olamaz (6. HD, E.2012/15914 K.2013/9504; E.2014/2287 K.2014/4118).

Depozito en fazla ne kadar olabilir?

Konut ve çatılı işyeri kiralarında sözleşmeyle kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz (TBK m. 342). Para olarak verilen güvencenin kiraya verenin onayı olmadan çekilemeyecek şekilde vadeli bir tasarruf hesabına yatırılması gerekir; banka depozitoyu ancak iki tarafın rızasıyla, kesinleşmiş icra takibiyle veya kesinleşmiş mahkeme kararıyla geri verir.

Depozitodan boya parası kesilebilir mi?

Kiracı sözleşmeye uygun kullanmadan doğan eskimeden ve bozulmadan sorumlu değildir (TBK m. 334). Sözleşmede 'boyalı teslim' gibi bir hüküm varsa Yargıtay sözleşme hükmünü esas alarak, istenen her kalemin olağan kullanımdan mı kötü kullanımdan mı doğduğunun incelenmesini ve kötü kullanım zararından kullanma süresine göre yıpranma payı düşülmesini istemektedir (3. HD, E.2025/6214 K.2026/3472).

Başlıca hukukî kaynaklar

  1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 325, 334, 335, 342
  2. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 18/B
  3. Yargıtay 6. HD, E.2012/15914 K.2013/9504 (29.05.2013); E.2014/2287 K.2014/4118 (01.04.2014); E.2015/9280 K.2016/4902 (22.06.2016)
  4. Yargıtay 3. HD, E.2021/5500 K.2021/10204 (18.10.2021); E.2025/3426 K.2026/1556 (24.03.2026); E.2025/4700 K.2026/1598 (25.03.2026); E.2025/5661 K.2026/2584 (29.04.2026); E.2025/6214 K.2026/3472 (03.06.2026)