Aldatma (Zina) Nedeniyle Boşanma 2026: Dava Açma Süresi, İspat, Tazminat, Mal Paylaşımı ve Üçüncü Kişiye Dava

Zina sebebi ve evlilik birliğinin sarsılması

Kanun zinayı özel bir boşanma sebebi sayar: eşlerden biri zina ederse diğeri boşanma davası açabilir (TMK m. 161). Özel sebep ispatlanınca mahkeme ayrıca evliliğin çekilmez hâle gelip gelmediğini araştırmaz. Zina ispatlanamazsa mahkeme aldatma iddiasını, evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebiyle açılan davada kusur olarak tartar (TMK m. 166).

• Terditli dava: Dava çoğunlukla "öncelikle zina, olmazsa evlilik birliğinin temelinden sarsılması" şeklinde açılır. Yargıtay, zina sebebiyle açılan davanın reddine karşı kanun yoluna gidilmişse, genel sebeple verilen boşanma hükmünün de kesinleşmiş sayılamayacağını söyledi (2. HD, E.2025/4348 K.2026/358; E.2025/8700 K.2026/5303).
• Neden önemli: Zina sebebiyle boşanma, mal rejiminin tasfiyesinde kusurlu eşin payının azaltılmasına imkân verir (TMK m. 236/2) ve kusur tespiti tazminatı doğrudan etkiler.
• Ayırt etme gücü: Zina eden eşin eylemi sırasında ayırt etme gücü bulunmuyorsa kusurlu sayılamaz; bir dosyada psikiyatri raporuyla eylemin anlamını kavrayamadığı belirlenen eşe yönelik zina davası reddedildi (2. HD, E.2025/4491 K.2026/199'da aktarılan ilk derece kararı).

Dava açma süresi: altı ay, beş yıl ve af

• Altı ay: Dava hakkı, aldatılan eşin zinayı öğrendiği tarihten itibaren altı ay geçmekle düşer (TMK m. 161/2). Bu süre hak düşürücüdür; mahkeme kendiliğinden gözetir.
• Beş yıl: Öğrenme tarihi ne olursa olsun, zina eyleminin üzerinden beş yıl geçince dava hakkı düşer.
• Süren ilişki: Zina devam ediyorsa süre her yeni eylemle yeniden işler. Yargıtay, eşin ayrı bir ev açarak başka kişilerle birlikte olmaya devam ettiği dosyada ve otel konaklamasından sonra ilişkinin sürdüğünün tanıklarla anlaşıldığı dosyada, süre geçti diye verilen ret kararlarını bozdu (2. HD, E.2025/4348 K.2026/358, 14.01.2026; E.2025/7952 K.2026/3598, 02.04.2026).
• Af: Zinayı affeden eşin dava hakkı yoktur (TMK m. 161/3). Öğrendikten sonra uzun süre birlikte yaşamaya ve olağan aile hayatını sürdürmeye devam etmek af olarak yorumlanabilir; bu yüzden karar verilecekse süre kaçırılmamalıdır.
• Süre geçtiyse: Zina sebebiyle dava hakkı düşse bile aynı olaylar evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebiyle açılacak davada kusur olarak ileri sürülebilir (TMK m. 166).

Tazminat, nafaka, mal paylaşımı ve velayet

• Manevi ve maddi tazminat: Boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan eş kusurlu eşten manevi tazminat; mevcut veya beklenen menfaatleri zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu eş maddi tazminat isteyebilir (TMK m. 174). Ayrıntı: boşanmada maddi ve manevi tazminat.
• Mal paylaşımı: Zina veya hayata kast sebebiyle boşanmada hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki payını hakkaniyete uygun olarak azaltabilir veya kaldırabilir (TMK m. 236/2). Yargıtay, payın tamamen kaldırılması için kusur dereceleri, evliliğin süresi ve tarafların ekonomik ve sosyal durumunun gözetilmesini ister; bunlar gözetilmeden payın tamamen kaldırılmasını bozdu (2. HD, E.2025/7106 K.2026/5270, 07.05.2026). Daire, bu indirimin kusurlu eşin davacı veya davalı olmasına bakılmadan uygulanacağını da belirtti; bölge adliye mahkemesi bu bozmaya direndiği için dosya Hukuk Genel Kuruluna gönderildi (2. HD, E.2025/9370 K.2026/770). Hesap için: boşanmada mal paylaşımı.
• Nafaka: Yoksulluk nafakası, kusuru daha ağır olmayan ve boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eşe verilir (TMK m. 175); aldatan eşin kusuru daha ağırsa yoksulluk nafakası isteyemez. Çocuk için iştirak nafakası kusurdan bağımsızdır.
• Velayet: Velayeti, kimin aldattığı değil çocuğun yararı belirler; mahkeme anne ve babanın çocukla ilgilenme imkânını ve çocuğun durumunu değerlendirir (velayet davası).

Üçüncü kişiye dava açılabilir mi?

Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, "evlilik birliği devam ederken eşlerden biri ile evli olduğunu bilerek birlikte olan üçüncü kişiye karşı diğer eşin manevi tazminat isteminde bulunamayacağına" karar verdi (E.2015/5 K.2018/7, 06.07.2018). Karar bütün mahkemeleri bağlar; sadakat yükümlülüğü eşler arasındadır ve sorumlu olan, bu yükümlülüğü ihlal eden eştir.

• İstisna: Üçüncü kişi aldatılan eşe doğrudan yönelik bağımsız, özel ve nitelikli bir kişilik hakkı ihlalinde bulunmuşsa, örneğin ona hakaret etmiş veya onu tehdit etmişse, bu eylem için genel hükümlere göre tazminat istenebilir. Hukuk Genel Kurulu, salt evli kişiyle birlikte olmaktan ibaret eylem için açılan davanın reddini bu çerçevede onadı (HGK, E.2017/1426 K.2018/1789, 27.11.2018).
• Ceza yönü: Zina 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda suç değildir. Üçüncü kişinin hakaret, tehdit veya özel hayatın gizliliğini ihlal gibi ayrı eylemleri ise suç oluşturabilir.