Yargıtay Cezamı Onadı, Ne Yapmalıyım? Kesinleşen Cezaya Karşı Anayasa Mahkemesi, Başsavcılığa İtiraz ve Yeniden Yargılama (2026)

Onama kararından sonra hangi yollar açık?

Yargıtay ceza dairesi bölge adliye mahkemesinin hükmünü hukuka uygun bulursa temyiz isteminin esastan reddine karar verir (CMK m. 302/1); kararlarda ve günlük dilde buna onama denir. Hüküm bu kararla kesinleşir. Dosya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı aracılığıyla ilk derece mahkemesine, kararın bir örneği bölge adliye mahkemesine gönderilir (m. 304/1). Mahkeme kesinleşen hükmü infaz için Cumhuriyet başsavcılığına gönderir (5275 sayılı Kanun m. 5/1); çağrı kâğıdı, yakalama emri ve kesinleşme şerhi ceza kararı ne zaman kesinleşir yazısında anlatılıyor.

Bazı dosyalar Yargıtay'a hiç gitmez. Beş yıl veya daha az hapis cezasında istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararı temyiz edilemez (CMK m. 286/2-a). Bu dosyalarda kesin karar istinaf dairesinindir; Anayasa Mahkemesine başvuru süresi o kararın öğrenilmesiyle başlar ve itiraz yetkisi bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığındadır (m. 308/A).

Aşağıdaki tablo, kesinleşen mahkûmiyete karşı kullanılabilecek yolları, sürelerini ve kime başvurulacağını gösteriyor. Hangi yolun önce kullanılacağına karar verirken süreleri bu tablodan karşılaştırabilirsiniz:

Bu yollar birbirini beklemez. Başsavcılıktan itiraz istemek, kanun yararına bozma için Bakanlığa yazmak ya da yeni delil aramak Anayasa Mahkemesinin otuz günlük süresini durdurmaz; bu yüzden başvuru dosyası onama kararı görüldüğü gün hazırlanmaya başlanır.

Anayasa Mahkemesine başvuru süresi ne zaman başlar?

Bireysel başvuru, başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır (6216 sayılı Kanun m. 47/5; İçtüzük m. 64/1). Anayasa Mahkemesi bu tarihi nihai kararın gerekçesinin öğrenildiği gün olarak anlıyor (A.C. ve diğerleri [GK], B. No: 2013/1827, 25.2.2016, § 25). Tebliğ öğrenme yollarından yalnız biridir. Mehmet Özcan (B. No: 2019/6266, 15.1.2020) kararında Yargıtay onama ilamı avukata e-tebligatla gönderilmiş, avukat tebligatı aynı gün açmıştı; Mahkeme beş günlük tebliğ karinesini beklemedi, süreyi açma gününden başlattı (§§ 8, 27). Cihat Tuncay [GK] (B. No: 2023/31244, 2.7.2026) kararında başvurucu, hükmün onandığını “haricen öğrendiğini” iki dilekçesinde yazmıştı; Genel Kurul süreyi bu dilekçelerin tarihinden başlattı ve otuz günü geçen başvuruyu süre aşımından kabul edilemez buldu (§ 17). UYAP'ta açma, zorunlu müdafiin öğrenmesi ve e-tebligat kuralları AYM başvuru süresi ne zaman başlar yazısında.

Otuz günü hiçbir dilekçe uzatmaz. Mustafa Kaya (B. No: 2019/38942, 14.9.2021) kararında mahkûmiyeti onanan başvurucu 22.1.2019'da Başsavcılıktan itiraz yoluna gidilmesini istemiş, Anayasa Mahkemesine 28.11.2019'da başvurmuştu. Mahkeme, istemin yalnız Başsavcılığın takdirini harekete geçirdiğini ve başvuru süresini etkilemediğini belirtti; başvurucunun en geç istem tarihinde karardan haberdar olduğunu kabul edip başvuruyu süre aşımından kabul edilemez buldu (§§ 21-22). Adalet Bakanlığından kanun yararına bozma istemek de süreyi durdurmuyor (Muzaffer Çakır, B. No: 2022/105051, 30.6.2026, §§ 6-7).

Başvuruda dile getirilen ihlalin daha önce istinaf ve temyizde ileri sürülmüş olması gerekir. Anayasa Mahkemesine göre temel hak ihlali iddiaları öncelikle derece mahkemeleri önünde ileri sürülmeli ve onlarca çözüme kavuşturulmalıdır (Ayşe Zıraman ve Cennet Yeşilyurt, B. No: 2012/403, 26.3.2013, § 16). Başvuru formunda her şikâyetin istinaf ya da temyiz dilekçesinin hangi bölümünde yazıldığını göstermek bu şartı karşılamanın en kısa yoludur. Başvuru doğrudan ya da bir mahkeme veya yurt dışı temsilcilik aracılığıyla yapılır (6216 sayılı Kanun m. 47/1); form ve ekler bireysel başvuru formu, ödenecek tutar bireysel başvuru harcı yazısında, bütün adımlar Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru rehberinde.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından itiraz istemek (CMK 308)

Yargıtay ceza dairesinin kararına karşı itiraz yetkisi Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısınındır. 7589 sayılı Kanun'la 31.7.2026'da yeniden yazılan 308. maddeye göre Başsavcı, yargı yeri belirlenmesi ve görevsizlik kararları dışındaki bütün daire kararlarına, resen ya da istem üzerine, dosya kendisine teslim edildikten sonra üç ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilir; sanığın lehine itirazda süre aranmaz (CMK m. 308/1). Kanun istemde bulunabilecekleri de artık sayıyor: sanık, sanık adına kanun yoluna başvurma hakkı olanlar, katılan, katılma isteği karara bağlanmamış ya da katılan sıfatını alabilecek suçtan zarar görenler (m. 308/4). Üç aylık süre 31.7.2026'dan sonra Başsavcılığa teslim edilen dosyalarda uygulanır. Daha önce teslim edilen dosyalarda önceki kural, yani ilamın Başsavcılığa verildiği tarihten itibaren otuz günlük süre geçerlidir (7589 sayılı Kanun geçici m. 1/8; önceki metin için Fuat Fettahoğlu [GK], § 45). Değişikliğin bütünü 12. Yargı Paketi yazısında.

İtiraz üzerine dosya önce kararı veren daireye gider; daire itirazı yerinde görürse kararını düzeltir, görmezse dosyayı Ceza Genel Kuruluna gönderir (m. 308/2-3). Başsavcı istemle bağlı değildir. Anayasa Mahkemesine göre istem yalnız Başsavcılığın takdirini harekete geçirir (Mustafa Kaya, § 21); öğretide de Başsavcının istemle bağlı olmadığı ve itiraz yetkisinin yalnız ona tanınmasının silahların eşitliği bakımından eleştirildiği aktarılır (Meriç, 2019, s. 1122-1123). İstem dilekçesinde Yargıtay dairesinin esas ve karar numarası, dairenin cevapsız bıraktığı esaslı itiraz, varsa ayrıldığı yerleşik Yargıtay kararları ve bunların sonucu neden değiştireceği yazılır. Aynı dilekçe Anayasa Mahkemesine yapılacak başvurunun da iskeletidir.

Başsavcılık itiraz ederse Anayasa Mahkemesi bakımından tablo değişir. Genel Kurul, Başsavcının itiraz yetkisini kullandığı ve Ceza Genel Kurulunun itirazın esasını incelediği dosyada başvuru süresini Ceza Genel Kurulu kararının öğrenilmesinden başlattı (Fuat Fettahoğlu [GK], B. No: 2019/33972, 17.5.2023, §§ 44, 46-47); dört üye bu kabul edilebilirlik sonucuna katılmadı. Bireysel başvurudan sonra Başsavcılık lehe itiraz eder ve mahkûmiyet bozulursa dava yeniden derdest olur; Anayasa Mahkemesi böyle bir başvuruyu başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez buldu (Emre Demir, B. No: 2020/877, 12.1.2023, §§ 17-19). Başvurudan sonra Cumhuriyet savcılığının yaptığı itirazı ve ardından yeniden başlayan yargılamayı Mahkemeye bildirmeyen başvurucunun başvurusu ise başvuru hakkının kötüye kullanılması nedeniyle reddedildi (Vehbi Şimşek, B. No: 2020/833, 16.5.2024, §§ 28, 30). Başsavcılıktan itiraz isteyen kişi bu yüzden otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine de başvurur ve itirazla ilgili her gelişmeyi Mahkemeye yazıyla bildirir.

Başsavcılık sanık aleyhine itiraz ederse itirazname sanığa bildirilmelidir. Hacı Karabulut (B. No: 2017/14871, 9.10.2019) kararında Yargıtay dairesi, Başsavcılığın itirazı üzerine kendi bozma kararını kaldırıp mahkûmiyeti onamıştı; itirazname başvurucuya tebliğ edilmemiş, başvurucu bu görüşlere daha önce cevap verme imkânı da bulamamıştı. Mahkeme silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiğine karar verdi (§§ 37-40).

İstinaf dairesinin kesin kararlarında aynı yetki bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığınındır. Başsavcılık resen ya da istem üzerine, karar kendisine verildikten sonra bir ay içinde kararı veren daireye itiraz eder; sanığın lehine itirazda süre aranmaz. Sanık aleyhine itiraz ancak kararı etkileyecek esaslı bir hata varsa yapılır; itiraz sanığa ya da müdafiine tebliğ edilir ve iki hafta içinde yazılı cevap verilebilir. Daire itirazı yerinde görmezse dosyayı ceza daireleri başkanlar kuruluna gönderir; kurulun kararı kesindir (CMK m. 308/A).

Kanun yararına bozma ve karar düzeltme

Kanun yararına bozma, hâkim veya mahkemenin verdiği ve istinaf ya da temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen karar ve hükümler içindir. Hukuka aykırılığı öğrenen Adalet Bakanlığı bozma istemini gerekçesiyle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir; Başsavcı istemi Yargıtay'ın ilgili ceza dairesine verir (CMK m. 309/1-2). Yargıtay'ın onadığı mahkûmiyet temyiz incelemesinden geçtiği için bu yolun dışında kalır; istinafta esastan incelenip kesinleşen hüküm de öyle. Kişinin Bakanlığa yaptığı başvuru Bakanlığın takdirini harekete geçirir, Anayasa Mahkemesine başvuru süresine etkisi yoktur (Muzaffer Çakır, §§ 6-7). Öğretide Bakanlığın bu konuda takdir yetkisinin bulunup bulunmadığı tartışmalıdır (İhtiyaroğlu, 2024, s. 127). Onamadan sonra infaz aşamasında verilen ve itirazla kesinleşen kararlarda ise bu yol gündeme gelebilir.

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun olağanüstü kanun yolları üçtür: Cumhuriyet başsavcılığının itirazı, kanun yararına bozma ve yargılamanın yenilenmesi (m. 308-323). Karar düzeltme bunların arasında yer almaz. Anayasa Mahkemesine göre kesin karara karşı kanun yoluna başvurmanın bireysel başvuru süresine etkisi yoktur ve olağanüstü yollara gidilmesi de kural olarak süreyi yeniden başlatmaz (Fuat Fettahoğlu [GK], § 44); onama kararına karşı verilen bir karar düzeltme dilekçesi bu yüzden otuz günlük süreyi korumaz.

Anayasa Mahkemesi ceza davalarında hangi şikâyetlerde ihlal buluyor?

Anayasa Mahkemesi yargılamanın nasıl yürüdüğünü denetler. Derece mahkemelerinin delilleri değerlendirmesi, hukuk kurallarını yorumlaması ve vardıkları sonucun adil olup olmadığı, adaleti ve sağduyuyu hiçe sayan açık bir keyfîlik bulunmadıkça bireysel başvuruda incelenmez (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, 18.9.2013, § 42). Mahkemenin baktığı sorular şunlardır: iddianıza cevap verildi mi, aleyhinizdeki tanığı sorgulayabildiniz mi, size karşı kullanılan delile karşı delil sunabildiniz mi.

Aşağıdaki tablo, Anayasa Mahkemesinin 1.1.2024 ile 14.10.2026 arasında verdiği ve Kararlar Bilgi Bankasında yayımladığı kararlarda, ceza yargılamasına ilişkin başlıca şikâyet türlerini Mahkemenin kendi sınıflandırmasıyla gösteriyor. Kendi şikâyetinizin hangi satıra girdiğini ve o satırda şikâyetlerin ne kadarının açıkça dayanaktan yoksun bulunduğunu buradan görebilirsiniz:

Bu sayılar yalnız yayımlanan kararlara aittir ve bir başvurunun kabul ihtimali gibi okunamaz. Anayasa Mahkemesinin 14.10.2026'ya kadar verip Kararlar Bilgi Bankasında yayımladığı bireysel başvuru kararı 17.975; Mahkemenin 23.9.2012 ile 30.6.2026 arasında sonuçlandırdığı başvuru sayısı ise 640.880 ve bunların 85.004 tanesinde (%13,3) en az bir hakkın ihlal edildiğine karar verildi. Makul süre başvuruları çıkarıldığında oran %4,9 (Anayasa Mahkemesi bireysel başvuru istatistikleri). Yayımlanan kararlara dayanan bütün sayılar, yıllara ve haklara göre dağılım AYM Bireysel Başvuru Raporu 2026 sayfasında.

Gerekçeli karar şikâyeti ceza davalarında en çok ihlal bulunan şikâyet. Mahkemeler her iddiaya ayrıntılı cevap vermek zorunda değildir; açık ve somut biçimde ileri sürülen ve davanın sonucunu değiştirebilecek iddialara makul bir gerekçeyle cevap verir (Sencer Başat ve diğerleri [GK], B. No: 2013/7800, 18.6.2014, § 35). Yargıtay'ın onama kararı da bu denetime girer. Sani Bayar [GK] (B. No: 2021/26642, 21.11.2024) kararında başvurucu, katalog dışı suçlarda tesadüfen elde edilen dinleme kayıtlarının delil olamayacağını temyiz dilekçesinde örnek Yargıtay kararlarıyla göstermişti; daire bu itirazı cevaplamadan ve yerleşik içtihattan neden ayrıldığını açıklamadan mahkûmiyeti onadı, Genel Kurul ihlal buldu (§§ 52-53). Lehe tanık beyanına neden itibar edilmediğinin yazılmaması da ihlaldir (Serdar Uzel [GK], B. No: 2021/9171, 19.2.2026, § 37). Kuralın sınırı şu: temyiz mercii ilk derece kararına katılıyorsa aynı gerekçeyi kullanması ya da ona atıf yapması yeterlidir (Yasemin Ekşi, B. No: 2013/5486, 4.12.2013, § 57). ByLock dosyalarında Genel Kurul, programın örgütsel iletişim amacıyla kullanıldığına ilişkin Yargıtay'ın aradığı araştırmalar yapılmadan verilen mahkûmiyette gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine karar verdi (Ali Bayram İskender [GK], B. No: 2020/31370, 25.9.2025, §§ 57-58). İhlal örnekleri gerekçeli karar hakkı sayfasında.

Tanık sorgulama şikâyetinde Anayasa Mahkemesi üç aşamalı bir test uygular: tanığın duruşmaya getirilmemesinin geçerli bir nedeni var mı, sanığın sorgulayamadığı tanığın beyanı mahkûmiyetin tek ya da belirleyici delili mi, öyleyse savunmanın karşılaştığı zorluk yeterli güvencelerle dengelendi mi (Selçuk Arslan [GK], B. No: 2020/19752, 6.2.2025, § 82). Selçuk Arslan dosyasında mahkeme yargı çevresi dışında oturan tanıkları istinabeyle dinletmiş, SEGBİS'i neden kullanmadığını açıklamamış, başvurucu da tanıklara soru soramamıştı; Genel Kurul ihlal buldu (§§ 92, 94). Tanığın önceki beyanını içeren tutanağın duruşmada okunması, tanığın duruşmada dinlenmesinin yerine geçmez (R.T. [GK], B. No: 2021/47924, 29.5.2025, § 24). Belirleyici tanığın duruşmada dinlenmesi talebinin ve reddinin tutanakta görünmesi bu şikâyetin dayanağıdır. Ayrıntı tanık sorgulama hakkı sayfasında.

Silahların eşitliği şikâyetinde ölçüt, sanığın kendi imkânıyla elde edemeyeceği bir delil karşısında aksini ortaya koyma imkânının tanınıp tanınmadığıdır (Esra Saraç Arslan [GK], B. No: 2019/10514, 28.12.2022, § 41). Örgüt üyeliğinden mahkûmiyetinin tek delili ByLock kaydı olan başvurucunun bilirkişi incelemesi talebi reddedilmişti. Genel Kurul, tek delil ByLock olduğunda tespit tutanağının getirtilmesi, getirtilemezse CGNAT ve HTS kayıtları karşılaştırılarak bağımsız bir bilişim uzmanından rapor alınması gerektiğini hatırlattı ve ihlal buldu (§§ 53, 60). Ayrıntı silahların eşitliği sayfasında.

Kanun yolu başvurusu esastan incelenmeden süre ya da şekil nedeniyle reddedildiyse şikâyet mahkemeye erişim hakkına girer. Genel Kurul, temyiz sebeplerini gösteren ek dilekçenin süresinde verilmediği gerekçesiyle, sanığı bu sonuç konusunda uyarmadan temyiz istemini reddetmeyi ağır bir müdahale saydı ve ihlal buldu (Hüseyin Volkan Kurt [GK], B. No: 2019/42687, 8.3.2023, §§ 55-57). Ayrıntı istinaf ve temyiz süresi sayfasında.

Suçta ve cezada kanunilik şikâyetinde Mahkeme, ceza normunun öngörülemez biçimde sanık aleyhine genişletilip genişletilmediğine bakar (Hasan Sarıcı [GK], B. No: 2018/37695, 9.10.2024, § 48). Örgüt üyeliğinden mahkûmiyette kişinin yapının terör örgütü olduğunu bildiği ortaya konmalıdır; Hasan Sarıcı dosyasında sendika ve dernek üyeliği, banka hesap hareketleri, gazete aboneliği ile bir tanığın ve bir sanığın beyanları bir bütün olarak da bu bilinci göstermedi (§§ 49-50). Suç tarihinden sonra yürürlüğe giren ve cezayı artıran hükme göre verilen, başvurucunun bu konudaki itirazları da mahkemelerce değerlendirilmeyen mahkûmiyette Mahkeme ihlal buldu (Yusuf Koyuncu, B. No: 2022/20463, 11.2.2026, §§ 22-23). Ayrıntı suçta ve cezada kanunilik sayfasında.

Hukuka aykırı delil şikâyetlerinin çoğu açıkça dayanaktan yoksun bulunuyor. Mahkeme sırasıyla şunlara bakar: delilin hukuka aykırılığı ilk bakışta anlaşılıyor mu ya da bir mahkeme bunu tespit etmiş mi, delil hükme esas alınmış mı, tek ya da belirleyici delil mi ve kullanılması yargılamanın bütününün hakkaniyetini etkiledi mi (Ferhat Gültek, B. No: 2020/34051, 18.11.2025, § 70). Heyet değiştikten sonra belirleyici tanıkları hiç dinlemeden, yalnız tutanaklardan kanaat edinerek kurulan mahkûmiyette Genel Kurul hakkaniyete uygun yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verdi; savunma tanıkların neden bizzat dinlenmesi gerektiğini açıklamıştı (Erdal Sonduk [GK], B. No: 2020/23093, 15.2.2024, §§ 70-72; dört üye ihlal sonucuna katılmadı). Ayrıntı hukuka aykırı delil sayfasında.

Delillerin yanlış değerlendirildiğini ya da başka bir sonuca varılması gerektiğini söyleyen şikâyetleri Mahkeme yargılamanın sonucuna ilişkin iddia sayıyor. Ceza davalarında 2012'den 14.10.2026'ya kadar verilip yayımlanan kararlarda bu türden 712 şikâyet var ve hiçbirinde ihlal bulunmadı. Aynı olgu çoğu zaman yukarıdaki türlerden birine bağlanarak anlatılabilir: cevapsız kalan esaslı itiraz, sorgulanamayan tanık ya da reddedilen delil talebi. Ayrıntı kanun yolu şikâyeti sayfasında.

Başvuru cezanın infazını durdurur mu?

Bireysel başvuru infazı durdurmaz. Anayasa Mahkemesi tedbire, başvurucunun temel haklarına, özellikle yaşamına ya da maddi veya manevi varlığına yönelik ciddi bir tehlike anlaşılırsa karar verir (6216 sayılı Kanun m. 49/5; İçtüzük m. 73/1). Bir hükümlünün infazın durdurulması talebi bu tehlike bulunmadığı gerekçesiyle reddedildi (Mehmet Şerif Gök, B. No: 2017/31270, 13.1.2022, § 12). Hastalığa dayanan başka bir talepte Mahkeme, Adli Tıp Kurumunun verdiği bir rapor bulunmadığı için infazın durdurulmasını reddetti, hükümlünün sağlık durumuna uygun gıdanın verilmesi için ise tedbir kararı verdi (Bahattin Önal, B. No: 2022/76993, 3.9.2026, § 12). Talebin nasıl yazılacağı Anayasa Mahkemesinden tedbir talebi yazısında.

İnfazı erteleme yetkisi Cumhuriyet başsavcılığınındır. Kasten işlenen suçlarda üç yıl, taksirle işlenen suçlarda beş yıl veya daha az süreli hapis cezasında çağrı üzerine gelen hükümlü infazın ertelenmesini ister; erteleme her defasında bir yılı geçmemek üzere en çok iki kez uygulanır ve güvence gösterilmesine bağlanabilir (5275 sayılı Kanun m. 17/1, 2, 5). Terör suçları, örgüt faaliyetleri çerçevesinde işlenen suçlar ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan mahkûm olanlar ile mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulananlar bu imkândan yararlanamaz (m. 17/6). Hapis cezasının infazı hükümlünün hayatı için kesin bir tehlike oluşturuyorsa, Adli Tıp Kurumunun düzenlediği ya da onayladığı rapora dayanarak Cumhuriyet başsavcılığı infazı iyileşinceye kadar geri bırakır (m. 16/2-3). Yargılamanın yenilenmesi istemi de infazı ertelemez; mahkeme infazın geri bırakılmasına ya da durdurulmasına karar verebilir (CMK m. 312).

İhlal kararından sonra dava yeniden görülür

Anayasa Mahkemesi ihlalin bir mahkeme kararından kaynaklandığını tespit ederse dosyayı yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemeye gönderir; mahkeme ihlali ve sonuçlarını kaldıracak biçimde, mümkünse dosya üzerinden karar verir (6216 sayılı Kanun m. 50/2). Ceza davalarında beklenecek giderim budur: 1.1.2024 ile 14.10.2026 arasında verilip yayımlanan ve ceza yargılamasına ilişkin bir şikâyette ihlal bulunan 468 kararın 455 tanesinde Mahkeme yeniden yargılamaya hükmetti; manevi tazminat 23 şikâyette verildi. Derece mahkemesi Anayasa Mahkemesinin kararı kendisine ulaşınca, tarafların başvurusunu beklemeden yeniden yargılama yapmakla yükümlüdür (Aligül Alkaya ve diğerleri (2), B. No: 2016/12506, 7.11.2019, § 58); öğretide bu yeniden yargılamada kabule değerlik incelemesi yapılmadığı vurgulanır (Yıldırım, 2022, s. 1739). Aynı dosyada derece mahkemesi yeniden yargılama istemini reddetmişti; Anayasa Mahkemesi sorgulanamayan tanıklarla yüzleşmenin ancak duruşma açılarak mümkün olduğunu belirtip ikinci kez ihlal buldu (§§ 61, 67). Yeniden yargılamanın işleyişi ihlal kararından sonra yeniden yargılama yazısında.

Anayasa Mahkemesine gitmeden de yargılamanın yenilenmesi istenebilir: duruşmada kullanılan ve hükmü etkileyen bir belgenin sahteliği, yeminli tanığın ya da bilirkişinin hükümlü aleyhine gerçek dışı beyanı ya da sanığın beraatini veya daha hafif bir cezayı gerektirecek yeni olay veya delil (CMK m. 311/1-a, b, e). AİHM'in ihlal kararına dayanan istem, kararın kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde yapılır (m. 311/1-f). Hüküm infaz edilmiş olsa da yenileme istenebilir (m. 313/1). Yeni delil ölçütü ve inceleme aşamaları yargılamanın yenilenmesi yazısında. Hüküm kesinleştikten sonra lehe bir kanun değişikliği olursa yol uyarlama yargılamasıdır: hükmü veren mahkemeden karar istenir (5275 sayılı Kanun m. 98/1-a); ayrıntısı uyarlama yargılaması yazısında.

AİHM'e ne zaman başvurulur?

AİHM'e Anayasa Mahkemesinden sonra gidilir. AİHM, Anayasa Mahkemesine bireysel başvurunun Türkiye'de tüketilmesi gereken bir iç hukuk yolu olduğunu belirtti ve bu yola gitmeden yapılan başvuruyu kabul edilemez buldu (Uzun/Türkiye (k.k.), B. No: 10755/13, 30.4.2013, §§ 69-70). Anayasa Mahkemesinin kabul edilemezlik ya da ihlal olmadığı kararı size veya avukatınıza bildirildikten sonra dört ay içinde AİHM'e başvurulur (AİHS m. 35/1). Kabul edilemezlik kararının ne anlama geldiği AYM kabul edilemezlik kararı, sürenin hesabı AİHM başvuru süresi yazısında.